Mon, Nov 16, 2026Updated 02:19 PM IST
Google Preferred Source CTA

આજનું એક્સપ્લેનર:‘વોટ-ચોરી’ના પ્રોટેસ્ટમાં CJP પર ભારે પડી રહ્યા છે રાહુલ ગાંધી? શું ખરેખર બંને વચ્ચે ક્રેડિટ લેવાની કોઈ હોડ લાગી છે

1 મહિનો પેહલા
  • કૉપી લિંક

કૉક્રોચ જનતા પાર્ટીના સૌરવ દાસ અને આશુતોષ રાંકાને 5 દિવસ માટે તિહાડ જેલ મોકલી દેવામાં આવ્યા છે. સમર્થનમાં ઉતરેલા રાહુલ ગાંધીએ કહ્યું કે જંતર-મંતર પર તિરંગો ફરકાવવો ગુનો નથી. યુવાનોને જેલમાં મોકલવા કાયરતા છે. બધા પ્રદર્શન એક જ છે, બેનર અલગ-અલગ છે, પરં

.

તો શું CJP અને કૉંગ્રેસ વચ્ચે અંદરખાને કોઈ હરીફાઈ ચાલી રહી છે? જો હા, તો અત્યાર સુધી તેમાં આગળ કોણ છે અને શું બંને સાથે આવી શકે છે; જાણીશું આજના એક્સપ્લેનરમાં...

સવાલ-1: શું ખરેખર CJP અને રાહુલ ગાંધી વચ્ચે પ્રદર્શનનો શ્રેય લેવાની હોડ છે? જવાબ: બે સંકેતો પરથી સમજો-

10 ઑક્ટોબરે CJPએ પ્રદર્શન બોલાવ્યું, રાહુલ તેમાં સામેલ થયા નહીં

  • 3 ઑક્ટોબરે CJPએ મુંબઈમાં રેલી બાદ કહ્યું કે જો મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર રાજીનામું નહીં આપે, તો 10 ઑક્ટોબરે જંતર-મંતર પર વિરોધ પ્રદર્શન શરૂ થશે. CJPના લીગલ સેલના વડા રત્ના સિંહે કહ્યું, ‘જો કોંગ્રેસ પ્રદર્શનોમાં સામેલ થવા માંગતી હોય, તો તેનું સ્વાગત છે. માત્ર કોંગ્રેસ જ નહીં, પરંતુ અન્ય પક્ષોનું પણ. સૌએ એકસાથે આવવું જોઈએ.’
  • 'વોટ-ચોરી'ના મુદ્દે આક્રમક રાહુલ ગાંધી કે કોંગ્રેસ 10 ઑક્ટોબરના વિરોધ પ્રદર્શનમાં સામેલ થયા નહોતા. રાહુલે તે દિવસે ચેન્નાઈમાં 'વિદ્યાર્થીઓ કી ગુંજ' કાર્યક્રમ યોજ્યો હતો. આ કાર્યક્રમ અગાઉથી નક્કી કરાયેલો હતો, પરંતુ સવાલો ઊભા થયા કે જ્યારે કેરળના પૂર્વ મુખ્યમંત્રી પિનરાઈ વિજયન જેવા નેતાઓને આંદોલનના સમર્થનમાં અટકાયતમાં લેવામાં આવી રહ્યા છે, ત્યારે રાહુલ તે વિરોધ પ્રદર્શનથી દૂર કેમ રહ્યા.
  • રાહુલે સાંજે એક વીડિયો જાહેર કરીને યુવાનોને વિરોધ પ્રદર્શન ચાલુ રાખવાની અપીલ કરી અને કહ્યું કે તેઓ તેમની સાથે ઊભા છે. જોકે CJP અથવા તેના કોઈ નેતાનું નામ લીધું નહીં.
પ્રદર્શનકારીઓને કસ્ટડીમાં લેવામાં આવ્યાના સમાચાર આવ્યા ત્યારે રાહુલે વીડિયો જાહેર કરીને યુવાનોને વિરોધ પ્રદર્શન ચાલુ રાખવાની અપીલ કરી.
પ્રદર્શનકારીઓને કસ્ટડીમાં લેવામાં આવ્યાના સમાચાર આવ્યા ત્યારે રાહુલે વીડિયો જાહેર કરીને યુવાનોને વિરોધ પ્રદર્શન ચાલુ રાખવાની અપીલ કરી.

12 ઓક્ટોબરે રાહુલે માર્ચનું આહ્વાન કર્યું, CJP નેતાઓ દૂર રહ્યા

  • રાહુલ ગાંધીએ 12 ઑક્ટોબરે સુપ્રીમ કોર્ટ સુધી માર્ચનું આહ્વાન કર્યું. તેમણે તમામ પક્ષો અને સમુદાયોને તેમાં જોડાવાની અપીલ કરી. તેમણે કહ્યું કે આ માર્ચથી રાજકીય પક્ષો, લિંગ, જાતિ, સમુદાય અને રાજ્યની પરવા કર્યા વિના લોકો એકજૂટ થશે.
  • માર્ચ પહેલાં કોંગ્રેસ મુખ્યાલયમાં રાહુલને CJP અંગે સવાલ કરવામાં આવ્યો. તેના પર તેમણે કહ્યું, ‘કોઈ સમાંતર વિરોધ નથી. એક જ વિરોધ છે—જ્ઞાનેશ કુમારે રાજીનામું આપવું પડશે.’
  • જોકે CJP તરફથી કોઈ પણ આ માર્ચમાં જોડાયું નહોતું. જ્યારે સૌરવ દાસ અને આશુતોષ રાંકા દિલ્હીમાં જ હાજર હતા.

આ દોડ જૂન-જુલાઈમાં પણ જોવા મળી હતી, જ્યારે ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનના રાજીનામાની માંગને લઈને વિરોધ પ્રદર્શન થયા હતા. ભૂખ હડતાળ પર બેઠેલા સોનમ વાંગચુકે રાહુલને જંતર-મંતર આવવા વિનંતી કરી હતી, પરંતુ તેઓ આવ્યા નહોતા. ત્યારબાદ 20 જુલાઈએ જ્યારે CJPના સંસદ માર્ચ દરમિયાન 'પોલીસ કાર્યવાહી' થઈ અને સમગ્ર દેશમાં વિરોધ પ્રદર્શનની ચર્ચા થવા લાગી, ત્યારે રાહુલ પણ સક્રિય થયા. બીજા જ દિવસે તેઓ ઘાયલ વિદ્યાર્થીઓને મળવા હોસ્પિટલ પહોંચ્યા. અચાનક વડાપ્રધાનના નિવાસસ્થાનની બહાર ધરણા આપીને તેમણે સૌને ચોંકાવી દીધા. ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનનું રાજીનામું ન થાય ત્યાં સુધી રાહુલે એક પણ વખત CJP નેતાઓનું નામ લીધું નહોતું.

21 જુલાઈએ પીએમ આવાસની બહાર ધરણા પર બેઠેલા રાહુલને ફોર્સિસે બળજબરીથી હટાવીને કસ્ટડીમાં લીધા હતા.
21 જુલાઈએ પીએમ આવાસની બહાર ધરણા પર બેઠેલા રાહુલને ફોર્સિસે બળજબરીથી હટાવીને કસ્ટડીમાં લીધા હતા.

ચૂંટણી વિશ્લેષક અમિતાભ તિવારી કહે છે કે ત્યારે સરકારે રાહુલ ગાંધી અથવા વિપક્ષના નેતાઓ સાથે વાતચીત કરવાને બદલે CJPના નેતાઓ સાથે ડીલ કરીને તેમની માગણીઓ સ્વીકારી લીધી, જેથી વિપક્ષ આમાં પોતાની જીત દર્શાવી ન શકે. રાજીનામાનો સંપૂર્ણ શ્રેય કૉક્રોચ પાર્ટીને મળ્યો.’

સવાલ-2: તો જ્ઞાનેશ કુમાર સામેના વિરોધમાં આગળ કોણ અને કેવી રીતે નીકળી રહ્યું છે? જવાબ: SIRના મુદ્દે વિરોધ પ્રદર્શનોમાં અત્યાર સુધી 3 કારણોસર રાહુલ ગાંધીને સરસાઈ મળતી દેખાઈ રહી છે...

1. રાહુલને આ મુદ્દે ફર્સ્ટ મૂવર એડવાન્ટેજ

  • SIRમાં ગેરરીતિ અને ‘મત ચોરી’ના આરોપને લઈને રાહુલ ગાંધી લગભગ બે વર્ષથી સક્રિય છે. 7 ઑગસ્ટ 2025ના રોજ આ મુદ્દે યોજાયેલી પ્રથમ પ્રેસ કૉન્ફરન્સમાં મહાદેવપુરા બેઠકમાં ગેરરીતિના કથિત પુરાવા રજૂ કર્યા હતા. અત્યાર સુધીમાં તેઓ 4 મોટી પ્રેસ કૉન્ફરન્સ કરી ચૂક્યા છે.
  • રાજકીય નિષ્ણાત રાશિદ કિદવઈ કહે છે, 'રાહુલ ગાંધી પાસે ફર્સ્ટ મૂવર્સ એડવાન્ટેજ છે. તેમણે જ બિહાર ચૂંટણી પહેલાં આ મુદ્દો ઉઠાવ્યો હતો અને હવે આ મુદ્દો એટલો મોટો બની ગયો છે, તો તેનો ફાયદો પણ તેમને જ થશે.'

2. રાહુલે નેહા બોરાને પોતાની સાથે જોડ્યાં

  • AISAનાં અધ્યક્ષ નેહા બોરા આ પ્રોટેસ્ટનો મોટો જેન-ઝી ચહેરો બનીને ઊભરી આવ્યાં છે. CJP પોતાના આગામી પગલાની અગાઉથી જાહેરાત કરે છે, જ્યારે નેહા એક સ્થળની ફેક કૉલ આપીને અચાનક બીજા સ્થળે પહોંચી જાય છે.
  • 12 ઑક્ટોબરના સુપ્રીમ કોર્ટ માર્ચમાં રાહુલ ગાંધી નેહા બોરાના ખભા પર હાથ રાખીને ચાલતા જોવા મળ્યા. આથી સંદેશ ગયો કે યુવા પ્રોટેસ્ટર્સ પણ રાહુલ ગાંધી સાથે છે.
12 ઑક્ટોબરે માર્ચ દરમિયાન પ્રિયંકા ગાંધી સાથે નેહા બોરા.
12 ઑક્ટોબરે માર્ચ દરમિયાન પ્રિયંકા ગાંધી સાથે નેહા બોરા.

3. CJPનો આગળનો રસ્તો સ્પષ્ટ નથી, રાહુલની લાંબી તૈયારી

  • વહીવટીતંત્રની કડકાઈને કારણે CJP અત્યાર સુધીમાં વિરોધ પ્રદર્શનને યોગ્ય રીતે આગળ વધારી શકી નથી. CJPના ત્રણેય નેતાઓને અદાલતે આ શરતે મુક્ત કર્યા હતા કે તેઓ આગામી એક વર્ષ સુધી શાંતિ ભંગ નહીં કરે, પરંતુ 48 કલાકમાં જ ફરીથી ધરપકડ કરીને જેલમાં મોકલી દેવામાં આવ્યા છે.
  • આગળ CJP કયો માર્ગ અપનાવશે, તે સ્પષ્ટ નથી. જ્યારે કોંગ્રેસે આ મુદ્દે ગયા અઠવાડિયાની જેમ જ 26 નવેમ્બર સુધી રેલી, માર્ચ અને ધરણાંના અનેક કાર્યક્રમોનું સમયપત્રક તૈયાર કર્યું છે.
14 ઑક્ટોબરે રાહુલે પોતાના ઘરેથી પ્રેસ કોન્ફરન્સ કરી હતી, જેમાં તેમની સાથે આવેલા 6 યુવા પ્રદર્શનકારોએ પોલીસ પર ગંભીર આરોપો લગાવ્યા હતા.
14 ઑક્ટોબરે રાહુલે પોતાના ઘરેથી પ્રેસ કોન્ફરન્સ કરી હતી, જેમાં તેમની સાથે આવેલા 6 યુવા પ્રદર્શનકારોએ પોલીસ પર ગંભીર આરોપો લગાવ્યા હતા.

રશીદ કિદવઈ કહે છે, ‘હાલમાં જ્ઞાનેશ કુમારને લઈને સરકાર વિરુદ્ધ દેશમાં બે વિરોધ પક્ષો છે—કોંગ્રેસ સહિતના અન્ય વિપક્ષી દળો અને કૉકરોચ પાર્ટીના બેનર હેઠળના વિદ્યાર્થીઓ તથા અન્ય લોકો.

વરિષ્ઠ પત્રકાર આદેશ રાવલનું માનવું છે કે 2010ના અન્ના આંદોલન સમયે ભાજપ વિપક્ષમાં હતી અને તેને આંદોલનથી ફાયદો થયો હતો. એ જ રીતે આ વખતે કોંગ્રેસ વિપક્ષની સૌથી મોટી પાર્ટી છે, તેથી તેને ફાયદો થઈ શકે છે.

સવાલ-3: CJP આ વખતે પેપર લીક જેવા આંદોલન ઊભું કેમ કરી શકી નથી? જવાબ: NEET પેપર લીકને લઈને વિદ્યાર્થીઓમાં સરકારના વિરોધનું વાતાવરણ હતું. તે દરમિયાન ચીફ જસ્ટિસ સૂર્યકાંતના એક નિવેદન બાદ અચાનક કોકરોચ જનતા પાર્ટી અસ્તિત્વમાં આવી. CJPએ ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનના રાજીનામાની માંગને લઈને વિરોધ શરૂ કરી દીધો. પોલીસની કાર્યવાહી બાદ દબાણ વધતું ગયું અને અંતે ધર્મેન્દ્ર પ્રધાને રાજીનામું આપવું પડ્યું.

રશીદ કિદવઈ કહે છે કે પેપર લીકનો મુદ્દો યુવાનો સાથે જોડાયેલો સૌથી મહત્વપૂર્ણ મુદ્દો હતો. ચૂંટણીનો મુદ્દો પણ જનતા સાથે એ જ રીતે જોડાશે કે નહીં, તે કહી શકાય નહીં.

આ ઉપરાંત સરકાર અને વહીવટીતંત્રની કડકાઈને કારણે પણ વિરોધ અત્યાર સુધી મોટું સ્વરૂપ ધારણ કરી શક્યો નથી.

એક વખત CJP અને બાકીના પ્રદર્શનકારીઓ જંતર-મંતર પહોંચી જાય અને વિરોધ શરૂ થઈ જાય, તો પરિસ્થિતિ કોઈપણ વળાંક લઈ શકે છે. સરકાર અગાઉની ભૂલનું પુનરાવર્તન કરવા માંગતી નથી. તેથી દિલ્હીમાં 38 હજાર જવાનો તહેનાત કરી દેવામાં આવ્યા. ટ્રેનો અને મેટ્રો સ્ટેશનો બંધ કરી દેવામાં આવ્યા. એટલું જ નહીં, જંતર-મંતર પાસેથી ધરણાસ્થળનો દરજ્જો પણ છીનવી લેવામાં આવ્યો.

સવાલ-4: શું CJP અને કોંગ્રેસ બંને એકસાથે આવી જશે? જવાબ: ભલે બંને જૂથો સરકાર વિરુદ્ધ દેખાઈ રહ્યા હોય, પરંતુ હાલ બંનેનું એકસાથે આવવું મુશ્કેલ છે. અનેક પ્રસંગોએ બંને વચ્ચે સ્પષ્ટ મતભેદો જોવા મળ્યા છે…

  • 27 સપ્ટેમ્બરે આશુતોષ રાંકા અને તેમના સાથીઓને આસામમાં એક કાર્યક્રમ દરમિયાન કસ્ટડીમાં લેવામાં આવ્યા હતા. કોંગ્રેસના પ્રવક્તા રીતમ સિંહે આરોપ લગાવ્યો કે આસામ કોંગ્રેસના અધ્યક્ષ ગૌરવ ગોગોઈ જેવા નેતાઓએ આશુતોષને મુક્ત કરાવવામાં મદદ કરી હતી, પરંતુ બાદમાં આશુતોષે ગૌરવ સાથે શિષ્ટાચાર મુલાકાત કરવાનો પણ ઇનકાર કરી દીધો. રીતમે આરોપ લગાવ્યો કે આ માટે આમ આદમી પાર્ટીએ સૂચનાઓ આપી હશે. આશુતોષનું જનસંપર્ક અભિયાન હકીકતમાં આમ આદમી પાર્ટીનો કાર્યક્રમ હતો. AAP અન્ય લોકોના મુદ્દાઓને હાઇજેક કરવા માટે જ જાણીતી છે.
  • 3 ઑક્ટોબરે સૌરવ દાસે X પરની એક પોસ્ટમાં કોંગ્રેસનું નામ લીધા વિના કટાક્ષ કર્યો, ‘માત્ર ભાજપ જ નહીં, પરંતુ એક અન્ય પાર્ટી પણ એવું વિચારે છે કે ભારતને બચાવવું, બંધારણને બચાવવું માત્ર તેમનું જ કામ છે. તેઓ પોતાને ઉદારવાદી અને બંધારણના ઠેકેદાર ગણાવે છે. આ ઇકોસિસ્ટમ ઘણી વખત ભાજપ કરતાં પણ ખરાબ છે. તેમણે સમજવું જોઈએ કે તેઓ ભાગલા પાડીને શાસન કરી શકતા નથી. તેમની મોટી હારને કારણે આપણે અહીં સુધી આવી પહોંચ્યા છીએ કે હવે અમારે યુવાનોને માર્ગદર્શન આપવું પડી રહ્યું છે.’

આ ઉપરાંત રાહુલ ગાંધી પાસે CJPને સાથે લાવીને શ્રેય આપવાનું કોઈ નક્કર કારણ પણ દેખાતું નથી.

---------------------------------

આ સમાચાર પણ વાંચો…

આજનું એક્સપ્લેનર:પહેલાં ડિફેન્સિવ, હવે રાહુલ ગાંધી પર એગ્રેસિવ, ભાજપની કાઉન્ટર સ્ટ્રેટેજી કેવી રીતે બદલાઈ; જ્ઞાનેશ કુમારના રાજીનામાની ઝુંબેશમાં હવે આગળ શું?

જ્ઞાનેશ કુમારના રાજીનામાની ઝુંબેશ વચ્ચે પહેલીવાર ગૃહમંત્રી અમિત શાહે મોરચો સંભાળ્યો અને રાહુલ ગાંધીને નિશાના પર લીધા. તેમણે કહ્યું- "કોંગ્રેસ દરેક પ્રકારની ચૂંટણીમાં હારી છે, તેમણે પોતાની અંદર જોવું જોઈએ."

આને ભાજપ અને સરકારની કાઉન્ટર સ્ટ્રેટેજીમાં મોટા ફેરફારનો સંકેત માનવામાં આવી રહ્યો છે. સંપૂર્ણ સમાચાર વાંચો

ન્યૂઝ હજી બાકી છે

પૂરા ન્યૂઝ વાંચો દિવ્ય ભાસ્કર એપ પર. સાથે જ મેળવો ઝડપી અપડેટ અને બહેતર રીડિંગ એક્સપિરિયન્સ
  • પસંદના ન્યૂઝ
  • ન્યૂઝ સૌથી ફાસ્ટ
  • લાઇવ અપડેટ
પૂરા ન્યૂઝ વાંચો એપ પર
પ્રીમિયમ મેમ્બર છો, તો લોગિન કરો

ન્યૂઝ હજી બાકી છે

પૂરા ન્યૂઝ વાંચો દિવ્ય ભાસ્કર એપ પર. સાથે જ મેળવો ઝડપી અપડેટ અને બહેતર રીડિંગ એક્સપિરિયન્સ
Scan QR to download app
એપ ડાઉનલોડ કરવા માટે QR સ્કેન કરો
Download android app - Divya BhaskarDownload ios app - Divya Bhaskar
  • મનપસંદ એલર્ટ
  • ન્યૂઝ સૌથી ફાસ્ટ
  • લાઇવ અપડેટ
પ્રીમિયમ મેમ્બર છો, તો લોગિન કરો

Local News

Today Weather Update

Our Group Site Links