તમારા શહેરના લેટેસ્ટ સમાચાર અને ફ્રી ઈ-પેપર મેળવો

ડાઉનલોડ કરો
  • Gujarati News
  • National
  • Patrolling Stopped There After The Galvan Collision; Now The Tension Over Gogra's Mourning, Here The Indo Chinese Troops Face To Face

ભાસ્કર એક્સક્લૂઝિવ:ગલવાન અથડામણ બાદ ત્યાં પેટ્રોલિંગ બંધ; હવે ગોગરાના સોગ સાલુ પર તણાવ, અહીં ભારત-ચીનના સૈનિકો સામસામે

નવી દિલ્હી3 મહિનો પહેલાલેખક: હેમંત અત્રી
  • કૉપી લિંક
  • હાલમાં ગલવાનમાં સરહદ પર કોઈ તણાવ નથી

15 જૂન 2020ની રાત્રે ગલવાનમાં ચીનના સૈનિકો સાથેની અથડામણમાં ભારતના 20 સૈનિક શહીદ થયા હતા. સંયુક્ત રાષ્ટ્રથી લઈને ચૂંટણીના ભાષણો સુધી, આ ગલવાનનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો. ચીન અને ભારત વચ્ચે 11 રાઉન્ડની વાતચીત બાદ ડી-એસ્કેલેશન પર સંમતિ થઈ હતી.

આજે આ અથડામણને એક વર્ષ પૂર્ણ થયું છે. દરેકના મનમાં એક સવાલ છે કે હાલ ગલવાનની સ્થિતિ શું છે? તો જવાબ એ છે કે ગલવાન તો શાંત છે, પરંતુ એક નવી જગ્યાએ મોરચાબંધી શરૂ થઇ ગઈ છે. લાઇન ઓફ એક્ચુઅલ કંટ્રોલ (LAC)ની વર્તમાન પરિસ્થિતિ પર ભાસ્કરને સૂત્રએ ઘણી ચોંકાવનારી વાતો જણાવી છે. વાંચો ભાસ્કરનો એક્સક્લૂઝિવ રિપોર્ટ...

કાશ્મીરથી 370 હટાવવામાં આવી તો LAC પર પણ પરિસ્થિતિ બદલાઈ
LACની કોઈ વાસ્તવિક નિશાની નથી. આવી સ્થિતિમાં ભારત અથવા ચીન બંનેની સેના પેટ્રોલિંગ કરતી હતી અને એ બંને એકબીજાનો સામનો કરતા હતા. ત્યારે બંને સેનાઓ જ્યાં સુધી જતી હતી, ત્યાં પોતપોતાની કેટલીક નિશાનીઓ છોડતા હતા, જેથી પછીથી તેઓ દાવો કરી શકે કે અમે આ વિસ્તાર સુધી આવ્યા હતા. આ પ્રક્રિયા 2019 સુધી કાર્યરત હતી.

ઓગસ્ટ 2019માં જમ્મુ-કાશ્મીરમાંથી કલમ 370 હટાવવામાં આવી ત્યારે આ વાતાવરણ બદલાઈ ગયું. પાકિસ્તાને પણ એનો વિરોધ કર્યો હતો અને ચીન તો પાકિસ્તાનના સમર્થનમાં પણ હતું. હવે બંને તરફથી આક્રમક પગલાં ઝડપી લેવાઈ રહ્યા છે.

‌‌‌Bayonet drill નિષ્ફળ થઈ, અથડામણનું પણ આ જ કારણ
કાશ્મીરમાંથી કલમ 370 હટાવ્યા પછી, ચીન અને ભારતે એલએસી પર પેટ્રોલિંગ વધાર્યું હતું. પેટ્રોલિંગ દરમિયાન ક્યારેક ક્યારેક એકબીજાની સામે આવતા, હવે અવારનવાર સામસામે આવવા લાગ્યા છે. ગ્રાઉન્ડ ઝીરો પર એક ડ્રિલ ફોલો કરવામાં આવે છે, જેને Bayonet drill કહેવામાં આવે છે. આમાં સૈનિક એવી રાઇફલ રાખે છે, જેમાં આગળ કટાર રાખવામાં આવે છે, જેને bayonet કહેવામાં આવે છે. સામસામે આવવા પર આ જ કટારનો ઉપયોગ વિરોધીને પાછા ફરવા માટેનો સંકેત આપવામાં આવે છે. 1990થી 2019 સુધી ફક્ત લાકડીઓનો જ ઉપયોગ કરવામાં આવતો હતો. પેટ્રોલિંગ પણ આ સાથે જ કરવામાં આવતું હતું અને ક્યારેય ફાયરિંગ કરતા નહોતા. આ જ ડ્રિલ ગલવાનમાં નિષ્ફળ ગઈ.

15 જૂન 2020ના રોજ ગલવાનમાં શું બન્યું હતું
આ દિવસે ગલવાનમાં આપણા ભૂમિ સૈન્ય પર દબાણ હતું. ચીન પર પણ દબાણ હતું. ચીની સેના એ સાઇટ પર બેઠેલી હતી, તેથી ભારતીય સેનાએ તેમને પાછા જવાનું કહ્યું. જોકે તેઓ માની ગયા હતા, પણ વિવાદની શરૂઆત ચીની કાર્યવાહીથી થઈ હતી. ચીને બે ટેન્ટ લગાવ્યા, જે નિરીક્ષણ પોસ્ટ્સ જેવા હતા. દલીલ કરી હતી કે જો અમે પાછા ચાલ્યા જઈશું તો અમે તમારી પ્રવૃત્તિઓ પર નજર રાખી શકીશું નહીં.

ભારતીય સેનાએ આનો વિરોધ કર્યો અને અથડામણ શરૂ થઇ ગઈ. ચીનની સેના હથિયારોથી સજ્જ હતી અને ભારતીય સૈન્ય જૂની પ્રેક્ટિસ હેઠળ ત્યાં પહોંચી ગઈ હતી. આ અથડામણ પછી, 30 જૂન આસપાસ બંને બાજુએ વાતચીત થઈ અને ચીન ત્યાંથી એક કિલોમીટર દૂર પાછું હટી ગયું. ભારત પોતાની પોસ્ટ પર પાછું આવી ગયું હતું.

LAC પરના વિવાદાસ્પદ વિસ્તારમાંથી પરત હટવાની સમજૂતી બાદ ચીનના સૈનિકોએ તળાવની નજીક બનાવેલા તેમનાં બંકર તોડી નાખ્યા હતા.
LAC પરના વિવાદાસ્પદ વિસ્તારમાંથી પરત હટવાની સમજૂતી બાદ ચીનના સૈનિકોએ તળાવની નજીક બનાવેલા તેમનાં બંકર તોડી નાખ્યા હતા.

પેગોન્ગમાં વિવાદનું કારણ શું હતું
પેગોન્ગ તળાવ પર એકથી આઠ ફિંગર પોઇન્ટ છે. ભારતનો દાવો છે કે 8 ફિંગર પોઇન્ટ સુધીનો વિસ્તાર તેનો છે. ચીન કહે છે કે એ ફિંગર પોઇન્ટ 4 સુધીનો જ વિસ્તાર તેમનો છે. ગલવાન બાદ ભારતે ચીનીઓને રોકવાનું શરૂ કર્યું હતું. એ સમય બિહારની ચૂંટણીનો હતો. હવે ચીને ફિંગર પોઇન્ટ 4 પર કાયમી ઠેકાણું બનાવી લીધું તો દેશની ચૂંટણી પરિસ્થિતિ અને વાતાવરણને જોતાં ભારતે અહીં વધારાનું સૈન્ય મોકલ્યું છે.

ચીન જે જગ્યાએ નીચલા વિસ્તારમાં બેઠું હતું ત્યાં ફિંગર પોઇન્ટ 4 પર ભારતની સ્પેશિયલ ફોર્સે ટોચ પર કબજો કર્યો અને એનો ફાયદો મેળવ્યો હતો. જોકે ચીનના સ્પેશિયલ ફોર્સ દ્વારા પણ આ જ પગલું ફિંગર પોઇન્ટ 6 અને 5 પર લેવામાં આવ્યું હતું. વિવાદ આ જ હતો.

હવે વિવાદાસ્પદ સ્થળોની વર્તમાન સ્થિતિ વિશે વાત

  • ગલવાન: અહીં પેટ્રોલિંગ હવે બંધ કરાયું છે. કોઈ તણાવ નથી. પેટ્રોલિંગ અટકાવવા અંગે હજી સુધી કોઈ સત્તાવાર નિવેદન બહાર પાડવામાં આવ્યું નથી.
  • પેગોન્ગ તળાવના ઉત્તરીય અને દક્ષિણ વિસ્તાર: ફેબ્રુઆરી 2021માં ભારત અને ચીન બંનેની સેના આ વિસ્તારમાંથી પરત જવા સંમત થઈ હતી. ચીને કહ્યું હતું કે તે ફિંગર પોઇન્ટ 8થી પાછળ રહેશે અને ભારતે કહ્યું કે તે ફિંગર પોઇન્ટ 4 એટલે કે ધનસિંહ થાપા પોસ્ટથી આગળ નહીં જાય.
  • ગોગરા: અહીં એક અગત્યનો પોઈન્ટ છે 17-A એટલે કે TSOGTSALU સોગ સાલુ પોઈન્ટ. હાલમાં અહીં ભારત અને ચીનના સૈનિકો સામસામે છે. ભારતના ઘણા સૈનિકો હજી આ સ્થળે હાજર છે. ભારત ચીનને આ વિસ્તારથી અઢી-ત્રણ કિલોમીટર પાછું જવા માટે કહી રહ્યું છે, પરંતુ ચીન આ માટે સહમત નથી.