મિશન મૂન / 15 જુલાઈએ લોન્ચ થશે ચંદ્રયાન-2, ચાંદની ધરતી પર લેન્ડિંગ કરનારો ચોથો દેશ બનશે ભારત

The first image of Chandrayaan 2 came , its luanch from 9 to 16 July
The first image of Chandrayaan 2 came , its luanch from 9 to 16 July
The first image of Chandrayaan 2 came , its luanch from 9 to 16 July

  • ચંદ્રયાન-2ને લોન્ચ કરવામાં 11 વર્ષનો સમય લાગ્યો 
  • રશિયાએ ઈન્કાર કરતા ઈસરોએ સ્વદેશી લેન્ડર બનાવ્યું

Dainik Bhaskar

Jun 12, 2019, 04:50 PM IST

નવી દિલ્હીઃ ભારતીય અંતરિક્ષ એજન્સી ISRO 15 જૂલાઈની સવારે 2.51 વાગે ચંદ્રયાન-2 લોન્ચ કરશે. બુધવારે ISROના ચેરમેન ડો.સિવને જણાવ્યું કે, આપણા આ મિશનનો સૌથી કઠિન ભાગ ચંદ્રની સપાટી પર સફળ અને સુરક્ષિત લેન્ડિંગ કરાવવું. ચંદ્રયાન-2 ચંદ્રમાંની સપાટી પરથી 30 કિમીની ઊંચાઈથી નીચે આવશે. તેને ચંદ્રની સપાટી પર આવતા 15 મિનીટ લાગશે. આ 15 મિનીટ ઈસરો માટે કઠિન હશે. કારણ કે ઈસરો પહેલી વખત આ પ્રકારનું મિશન કરવા જઈ રહ્યું છે.

ભારતીય અંતરિક્ષ એજન્સી ઈસરોએ ચંદ્રયાન-2 મિશનની પહેલી તસવરી જાહેર કરી છે. ચંદ્રયાન-2ને 9થી 16 જુલાઈ વચ્ચે લોન્ચ કરવામાં આવશે. ચંદ્રયાન-2માં એક પણ પેલોડ વિદેશી નથી. તેના દરેક પાર્ટ સ્વદેશી છે,જ્યારે ચંદ્રયાન -1ના ઓર્બિટરમાં 3 યુરોપ અને 2 અમેરિકાના પેલોડ્સ હતા. ભારતીય અંતરિક્ષ એજન્સી ઈસરો 11 વર્ષ બાદ ફરી એકવાર ચંદ્રની સપાટીને હચમચાવા માટે તૈયાર છે. ઈસરોએ આશા વ્યક્ત કરી છે કે ચંદ્રયાન-2 ચંદ્ર પર 6 સપ્ટેમ્બરે દક્ષિણ ધ્રુવ પાસે ઉતરશે.

ચંદ્રયાન-2ના ત્રણ ભાગ છેઃ ચંદ્રયાન -2ના ત્રણ ભાગ છે, જેનું નામ ઓર્બિટર, લેન્ડર (વિક્રમ) અને રોવર(પ્રજ્ઞાન)છે. આ પ્રોજેક્ટ પાછળ 800 કરોડ રૂપિયાનો ખર્ચ કરાયો છે. 9થી 16 જુલાઈ વચ્ચે ચંદ્રનું પૃથ્વીથી અંતર 384400 કિલોમીટર છે. જો મિશન સફળ થયું તો અમેરિકા, રશિયા, ચીન પછી ભારત ચંદ્ર પર રોવર ઉતારનારો ચોથો દેશ હશે.

કેટલા દિવસનું મિશનઃ ઓર્બિટર- 1 વર્ષ, લેન્ડર(વિક્રમ)- 15 દિવસ, રોવર (પ્રજ્ઞાન)- 15 દિવસ
મિશનનું કુલ વજન-3877 કિલો
ઓર્બિટર- 2379 કિલો, લેન્ડર (વિક્રમ)-1471 કિલો, રોવર (પ્રજ્ઞાન)- 27 કિલો

ઓર્બિટરઃ ચંદ્રથી 100 કિમી ઉપર ઈસરોનું મોબાઈલ કમાંડ સેન્ટરઃ ચંદ્રયાન -2નું ઓર્બિટર ચંદ્રથી 100 કિમી ઉપર ચક્કર લગાવીને લેન્ડર અને રોવરથી મળેલી માહિતીને ઈસરો સેન્ટર પર મોકલશે. જેમાં 8 પેલોડ છે. સાથે જ ઈસરોએ મોકલેલા કમાંડને લેન્ડર અને રોવર સુધી પહોંચાડશે. જેને હિન્દુસ્તાન એરોનોટિક્સ લિમિટેડે બનાવીને 2015માં જ ઈસરોને સોંપી દીધું હતું.

વિક્રમ લેન્ડરઃ રશિયાએ ઈન્કાર કરતા ઈસરોએ સ્વદેશી લેન્ડર બનાવ્યુંઃ લેન્ડરનું નામ ઈસરોના સંસ્થાપક અને ભારતીય અંતરિક્ષ કાર્યક્રમના જનક વિક્રમ સારાભાઈના નામ પર રાખવામાં આવ્યું છે. જેમાં 4 પેલોડ છે. આ 15 દિવસો સુધી વૈજ્ઞાનિક પ્રયોગો કરશે. જેની પ્રાથમિક ડિઝાઈન ઈસરોના સ્પેસ એપ્લીકેશન સેન્ટર અમદાવાદે બનાવી હતી. બાદમાં તેને બેંગલુરુના URSCએ વિકસિત કર્યું હતું.

પ્રજ્ઞાન રોવરઃ આ રોબોટના ખભા પર આખું મિશન, 15 મિનીટમાં મળશે ડેટાઃ 27 કિલોના આ રોબોટ પર જ સમગ્ર મિશનની જવાબદારી છે. જેમાં 2 પેલોડ છે. ચંદ્રની સપાટી પર આ અંદાજે 400 મીટરનું અંતર નક્કી કરશે. આ દરમિયાન વિવિધ વૈજ્ઞાનિક પ્રયોગ પણ કરશે. ત્યારબાદ ચંદ્ર પરથી મળેલી માહિતીને વિક્રમ લેન્ડર મોકલશે. લેન્ડર ત્યાંથી ઓર્બિટરને ડેટા મોકલશે. ત્યારબાદ ઓર્બિટર તેને ઈસરો સેન્ટર પર મોકલશે. આ સમગ્ર પ્રક્રિયામાં અંદાજે 15 મિનીટ લાગશે. એટલે પ્રજ્ઞાનથી મોકલાયેલી માહિતીને પૃથ્વી સુધી પહોંચતા 15 મિનીટ લાગશે.

શા માટે ચંદ્રયાન-2ને લોન્ચ કરવામાં 11 વર્ષનો સમય લાગ્યોઃ નવેમ્બર 2007માં રશિયા અંતરિક્ષ એજન્સી રોસકોસમોસએ કહ્યું હતું કે, આ પ્રોજેક્ટમાં સાથે કામ કરશે. તે ઈસરોને લેન્ડર આપશે. 2008માં આ મિશનને સરકારે પણ મંજૂરી આપી દીધી હતી. 2009માં ચંદ્રયાન-2ની ડિઝાઈન તૈયાર કરાઈ હતી. જાન્યુઆરી 2013માં લોન્ચિંગ પણ નક્કી હતું, પરંતુ રશિયા અંતરિક્ષ એજન્સી રોસકોસમોસ લેન્ડર આપી શકી ન હતી. ત્યારબાદ તેનું લોન્ચિંગ 2016માં નક્કી કરવામાં આવ્યું હતું. 2015માં જ રોસકોસમોસે પ્રોજેક્ટમાંથી હાથ ઊંચા કરી લીધા હતા.

ઈસરોએ જાતે સ્વદેશી લેન્ડર બનાવ્યું, રોવરઃ ઈસરોએ ચંદ્રયાન-2નું લોન્ચિંગ માર્ચ 2018 નક્કી કર્યુ હતું, પરંતુ થોડા પરિક્ષણો માટે લોન્ચિંગને એપ્રિલ 2018 અને ત્યારબાદ ઓક્ટોબર 2018 સુધી ટાળવામાં આવ્યું હતું. આ દરમિયાન જૂન 2018માં ઈસરોએ નિર્ણય લીધો કે જરૂરી ફેરફારો કરીને ચંદ્રયાન-2નું લોન્ચિંગ જાન્યુઆરી 2019 સુધી કરવામાં આવશે.

X
The first image of Chandrayaan 2 came , its luanch from 9 to 16 July
The first image of Chandrayaan 2 came , its luanch from 9 to 16 July
The first image of Chandrayaan 2 came , its luanch from 9 to 16 July
COMMENT

Next Stories

    ની  સંપૂર્ણ વાંચનસામગ્રી