• Gujarati News
  • Local
  • Gujarat
  • Rajkot
  • Surgery Risk 10 To 20 Times Higher In Comorbid post Corona Mucomycosis Patients In Rajkot, Anesthesiologist Saves Patient From Death

જવાબદારી સાથે ફરજ:રાજકોટમાં કોમોર્બિડ-પોસ્ટ કોરોનાના મ્યુકોરમાઈકોસિસ દર્દીઓમાં સર્જરીનું રિસ્ક 10થી 20 ગણું, એનેસ્થેટીસ્ટ પડકાર ઝીલી દર્દીને મોતના મુખમાંથી બચાવે છે

રાજકોટ4 મહિનો પહેલા
  • કૉપી લિંક
અત્યાર સુધીમાં મ્યુકોરમાઈકોસિસના 500થી વધુ દર્દીની સફળ સર્જરી કરી. - Divya Bhaskar
અત્યાર સુધીમાં મ્યુકોરમાઈકોસિસના 500થી વધુ દર્દીની સફળ સર્જરી કરી.
  • એનેસ્થેસિયા હૃદય અને મગજ પર સીધી અસર કરતુ હોય તેનું મેનેજમેન્ટ દરેક દર્દીની તાસીર મુજબ કરવું અતિ અગત્યનું
  • દર્દીના મોનિટરિંગ માટે એનેસ્થેસિયા વર્ક સ્ટેશન સાથે જરૂરી દવા પુરી પાડવા ઈકો ફ્રેન્ડલી ક્લોઝ સર્કિટનો ઉપયોગ કરાય છે

રાજકોટ પી.ડી.યુ. સિવિલ હોસ્પિટલ ખાતે 500થી વધુ મ્યુકોરમાઈકોસિસની સફળ સર્જરી કરી દર્દીઓને દુરોગામી અસરથી બચાવવામાં સર્જનની સાથો-સાથ મેડિસિન અને એનેસ્થેટીસ્ટનો રોલ અતિ મહત્વનો સાબિત થયો છે. હાઈ કોમોર્બિડ અને પોસ્ટ કોરોનાના મ્યુકોરમાઈકોસિસ દર્દીઓમાં સર્જરીનું રિસ્ક 10થી 20 ટકા વધી જતું હોય છે. તેમ છતાં પણ આ પડકાર ઝીલી એનેસ્થેટીસ્ટ સફળ સર્જરી કરી દર્દીને મોતના મુખમાંથી બચાવી લે છે.

રાજકોટ સિવિલના એનેસ્થેસિયાના હેડ ડો.વંદના પરમાર જણાવે છે કે, મ્યુકોરમાઈકોસિસના મોટાભાગના દર્દીઓ કોમોર્બિડ અથવા પોસ્ટ કોરોનાના હોય તેઓના હૃદય, ફેફસાં અને કિડનીની કાર્યક્ષમતામાં ઘટાડો થયેલો હોય છે, તેમજ તેઓનો ઇમ્યુનિટી પાવર નબળો હોય તેવી પરિસ્થિતિમાં દર્દીની સર્જરી અતિ જોખમી સાબિત થતી હોય છે. આ દર્દીઓ એનેસ્થેસિયા રિસ્ક ગ્રેડ 3 તથા તેનાથી વધારેના હાઈ રિસ્ક ફેક્ટરમાં આવતા હોય સર્જરી દરમિયાન તેઓનું જોખમ 10થી 20 ગણું વધી જતું હોય છે. જેથી ઓપેરશન પહેલા, દરમિયાન અને પછીનું ઓપરેશનલ દરમિયાનનું મેનેજમેન્ટ ખૂબ જ જવાદારીપૂર્વક અને સાવચેતી સાથે કરવું પડતું હોય છે.

હાઈ સ્ટાન્ડર્ડ ડ્રગના વપરાશથી દર્દીના હૃદય અને મગજ પર કોઈ આડ અસર થતી નથી
રાજકોટ સિવિલ ખાતે અત્યાધુનિક એનેસ્થેસિયા વર્ક સ્ટેશન સાથે ઇન્ટેસિવ કેર યુનિટની સુવિધા ઉપલબ્ધ છે. જે સર્જરી દરમિયાન દર્દીના પલ્સ, ઓક્સિજન લેવલ, હૃદયની સ્થિતિ, મગજની સ્થિતિ, બ્લડ પ્રેશર વગેરે મોનિટરિંગ કરવામાં મદદરૂપ બને છે, એટલું જ નહી દર્દીને બેભાન કરવા માટે એનેસ્થેસીયાના ઇન્જેક્શન તથા ઇન્હેલેશન એજન્ટ્સ કે જેની સેફ્ટી માર્જીન ખૂબ વધુ છે તે આપવામાં આવે છે. હાઈ સ્ટાન્ડર્ડ ડ્રગના વપરાશથી દર્દીના હૃદય અને મગજ પર કોઈ આડ અસર થતી ન હોવાનુ પણ ડો. વંદના પરમાર વધુમાં જણાવે છે.

રાજકોટ સિવિલ હોસ્પિટલમાં સફળતાપૂર્વક સર્જરી પાર પાડવામાં આવે છે.
રાજકોટ સિવિલ હોસ્પિટલમાં સફળતાપૂર્વક સર્જરી પાર પાડવામાં આવે છે.

ઇન્ટ્રા ઓપરેશન મેનેજમેન્ટ
મ્યુકોરમાઈકોસિસના દર્દીની સર્જરી પહેલા, દરમિયાન અને બાદમાં એનેસ્થેસિયાના મેનેજમેન્ટ વિશે એસોસિએટ પ્રોફેસર ડો. દીપા ગોંડલીયા જણાવે છે કે, સર્જરીના બે દિવસ પહેલાથી જ દર્દીના રિપોર્ટ કરવામાં આવે છે. તેમનું બી.પી., ઓક્સિજન લેવલ, લોહીના ટકા, પોટેશિયમ, સોડિયમ જેવા વાઈટલ ફેક્ટર્સનું પણ નિયમન કરવામાં આવે છે. દર્દી સર્જરી માટે ફિટ હોય તે સંજોગોમાં જ તેમની સર્જરી કરવી હિતાવહ હોય છે. જો કોઈ સંજોગોમાં ઓક્સિજન લેવલ ઓછું હોય કે હાઇપર ટેન્શન હોય તેવા સમયે દર્દીની સર્જરી કરવી જરૂરી હોય ત્યારે આ સર્જરી અમારા માટે ચેલેન્જિંગ બની જાય છે.

તમામ વાયટલ પેરામીટર નોર્મલ રહે તેની ખાત્રી કરવામાં આવે છે
મ્યુકોરમાઈકોસિસના દર્દીની પ્રિ, પોસ્ટ અને સર્જરી દરમિયાનની ઓપરેશન મેનેજમેન્ટની કામગીરી અંગે એનેસ્થેટિકની જવાદારી વિશે વધુ જણાવતા ડો. દીપા કહે છે કે, સર્જરી પહેલા, દરમિયાન અને પછી સૌથી મહત્વનું દર્દીનું ઓક્સિજન લેવલ 95થી વધુ રાખવુ તેમજ તેઓને જરૂરી દવા આપી બી.પી. અને ડાયાબિટીસ નોર્મલ રાખવું તે હોય છે. ઓપરેશન પહેલા એનેસ્થેસિયા આપી દર્દીને બેભાન કરવામાં આવે છે. જેના માટે જરૂરી તમામ દવાઓ સતત રીતે આપવાની હોય છે. જેમાં અનેસ્થેટિક એજન્ટ, મસલ્સ રિલેકસંટ પણ હોય છે. ઇન્ટ્રા ઓપરેટીવ વેન્ટિલેટર દ્વારા ઓક્સિજન સપ્લાય સહિત પલ્સ તથા તમામ વાયટલ પેરામીટર નોર્મલ રહે તેની ખાત્રી કરવામાં આવે છે.

24 કલાક દર્દીને ઓબ્ઝર્વેશનમાં રાખવામાં આવે છે
ઓપરેશન દરમિયાન એનેસ્થેસીયા વર્ક સ્ટેશન દ્વારા મોનિટરિંગ પર દર્દીની પરિસ્થિતિનું સતત મોનિટરિંગ રાખવું પડે છે. સર્જરી દરમિયાન લોહી વધુ પડતી માત્રામાં નીકળી જાય તો લોહીનું પ્રમાણ પણ જાળવવું પડે છે. જ્યારે સર્જરી બાદ રિવર્સેબલ ડ્રગ એજન્ટ ચાલુ કરી દર્દીને ભાનમાં લાવવામાં આવે છે. દર્દી કુદરતી રીતે શ્વાસોશ્વાસ લઈ રહ્યો છે તેમજ ઓક્સિજન લેવલ જળવાય રહે તેની ખાત્રી માટે 24 કલાક તેને ઓબ્ઝર્વેશનમાં રાખવામાં આવે છે.

રાજકોટ સિવિલ હોસ્પિટલની એનેસ્થેટીસ્ટની ટીમ.
રાજકોટ સિવિલ હોસ્પિટલની એનેસ્થેટીસ્ટની ટીમ.

સિવિલમાં વર્ષ દરમિયાન આશરે 10 હજારથી વધુ સર્જરી કરવામાં આવે છે
સિનિયર એસોસિએટ પ્રોફેસર ડો. નાસિર શેખ જણાવે છે કે, રાજકોટ ખાતે સિવિલમાં વર્ષ દરમિયાન આશરે 10 હજારથી વધુ સર્જરી કરવામાં આવે છે. જનરલ સર્જરી અને મ્યુકોરમાઈકોસિસના દર્દીની સર્જરીમાં એનેસ્થેટિકની કામગીરીમાં બહુ મોટો ફર્ક હોય છે. અહીં દર્દીની તાસીરને ધ્યાનમાં લઈ ટેબલ મેનેજમેન્ટ કરવું પડે છે. મ્યુકોરમાઈકોસિસના દર્દીઓની સર્જરી માટે એનેસ્થેટિકની 10 લોકોની ટીમ હાલ કાર્યરત છે. સર્જન તેમજ મેડિસિન વિભાગના ડોક્ટર્સ સાથે દર્દીની કંડીશન અંગે એનેસ્થેટિકનો અભિપ્રાય મહત્વનો હોય છે. રાજકોટ ખાતે કરવામાં આવતી મોટાભાગની સર્જરી જોખમી હોવા છતાં ઓન ટેબલ એક પણ દર્દીનું મૃત્યુ થયું નથી.

એનેસ્થેટિક ડ્રગના રૂ.10થી 15 હજાર
અત્રે ઉલ્લેખનીય છે કે, મ્યુકોરમાઈકોસિસના દર્દીઓને સર્જરીમાં જરૂરી મેડિસિન ટેકનિકલ તેમજ મેન પાવરની ચેન યોગ્ય રીતે ચાલુ રહે તે માટે રાજકોટ સિવિલ અધિક્ષક આર.એસ. ત્રિવેદી સતત કાર્યશીલ રહી ટીમને પ્રોત્સાહન પૂરું પાડી રહ્યા છે. સર્જરી દરમિયાન અન્ય હોસ્પિટલોમાં થતા એનેસ્થેટિક ડ્રગના રૂ.10થી 15 હજારના ખર્ચની સામે સિવિલ ખાતે સર્જીકલ અને નર્સિંગ સહિતના સ્ટાફની મદદથી કરવામાં આવતી સર્જરી નિઃશુલ્ક પુરી પાડી દર્દીઓને ફંગસથી મુક્તિ અપાવવાની સાથોસાથ તેમને આર્થિક સધિયારો પણ પૂરો પાડી સિવિલ હોસ્પિટલની આરોગ્યની ટીમ દર્દી નારાયણની આરોગ્ય સેવાનું કાર્ય સુપેરે નિભાવી રહી છે.