ભાસ્કર વિશેષ / દુનિયાની સૌથી ઊંચી ટોચ પર ભીડ વધી, કામચલાઉ ટ્રેનિંગથી વિજેતા બનવાની લાલસા લોકોના જીવ લઈ રહી છે

divyabahskar.com

Jun 02, 2019, 01:48 PM IST
why crowd and death toll rate increasing on Mount Everest
X
why crowd and death toll rate increasing on Mount Everest

  • વધારે ભીડની વચ્ચે રેસ્ક્યૂ ટીમે એવરેસ્ટ પર 6 ડેડબોડી અને 10 ટન કચરો મળ્યો
  • પરમિટના નિયમો કડક ન હોવાથી વધારે લોકો પહોંચી રહ્યા છે
  • એક્સપર્ટ પ્રમાણે- શોખીન પર્વતારોહક એવરેસ્ટના ચઢાણ માટે કામચલાઉ ટ્રેનિંગ લે છે

લાઇફસ્ટાઇલ ડેસ્ક: નેપાળમાં સ્થિત દુનિયાના સૌથી ઊંચા માઉન્ટ એવરેસ્ટની ટોચ પર પહોંચવા માટેની ભીડની સાથોસાથ મૃત્યુઆંક પણ વધી રહ્યો છે. છેલ્લા પાંચ મહિનાથી મોસમ અનુકૂળ થઈ જવાની સાથે જ સેંકડો લોકો એવરેસ્ટના બેઝ કેમ્પ સુધી પહોંચી રહ્યા છે. એવરેસ્ટ પર પર્વતારોહકોની લાઈન ચિંતા વધાવનારી છે, કારણ કે અત્યાર સુધી 11 પર્વતારોહકના મોતના સમાચાર આવી ચૂક્યા છે અને અન્ય ગાયબ છે.

એવરેસ્ટ પર 6 અઠવાડિયાં સુધી ચાલેલા રેસ્ક્યૂ ઓપરેશનમાં બરફમાં દબાયેલી 6 ડેડ બોડી અને 10 ટન કચરો મળ્યો હતો. જો કે, નેપાળમાં એવરેસ્ટનો પ્રબંધ કરનારા ટુરિસ્ટ વિભાગના મહાનિદેશક દાંડુ રાજ ધિમિરે આ વાતને નકારી દીધી હતી કે ભીડ વધવાને લીધે એવરેસ્ટ પર પર્વતારોહકના મોત થયા છે.

દિવ્ય ભાસ્કર એપે હરિયાણાના પર્વતારોહક વિશેષજ્ઞ વિકાસ યાદવ અને 2013ના એવરેસ્ટ વિજેતા હિમાચલના ખિમીરામ પાસેથી એવરેસ્ટ પર વધતી જતી ભીડ, પર્વતરાહકોના મોત અને કચરો વધવા પાછળનું કારણ જાણ્યું હતું.

1

ટ્રેકિંગનો અભાવ

ટ્રેકિંગનો અભાવ

ન્યૂ યોર્ક ટાઈમ્સના રિપોર્ટ પ્રમાણે, એવરેસ્ટના ચડાણ દરમિયાન થનારા મોતનું કારણ પર્વતારોહકની સંખ્યા કે ખરાબ મોસમ જવાબદાર નથી. આ મોત પાછળ બે મુખ્ય કારણો જવાબદાર છે. પ્રથમ, ટ્રાવેલ  કંપનીઓ એવા પર્વતારોહકને ચડાણ માટે મોકલી રહી છે, જે લોકોમાં ટ્રેકિંગનો અભાવ છે. બીજું, પર્વતારોહકની સંખ્યાને નિયંત્રિત કરવા માટે નેપાળની સરકારે કોઈ નિયમો બનાવ્યા નથી. સરકારના નિયમો ન હોવાને કારણે બિનઅનુભવી લોકોને કારણે એવરેસ્ટ પર ભાગદોડ મચી ગઈ છે.

'હિમાલયમાં ચડાણ એક સાહસિક, જટિલ અને સંવેદનશીલ મુદ્દો છે, જેમાં સજાગ રહેવાની ઘણી જરૂર છે. અનેક પ્રયત્નો છતાં પણ દુર્ઘટનાને રોકવી શક્ય નથી'-દાંડુ રાજ ઘિમિરે, મહાનિદેશક નેપાળ ટુરિસ્ટ વિભાગ 

2

મોટા ભાગના મોત ઊતરતી વખતે થાય છે

મોટા ભાગના મોત ઊતરતી વખતે થાય છે

ભારતના પર્વતારોક વિશેષજ્ઞ વિકાસ યાદવે જણાવ્યું કે, મોટા ભાગના મૃત્યુ ટોચ પરથી ઊતરતી વખતે થાય છે. આનું એક કારણ ઓક્સિજનો અભાવ પણ છે. ભીડ વધવાને કારણે લક્ષ્ય પૂરું કરવાનું સપનું લઈને નીકળેલા પર્વતારોહકને લાંબી લાઈનમાં ઊભું રહેવું પડે છે. અહીં ઓક્સિજનની કમી સિવાય એલ્ટીટ્યૂડ માઉન્ટેન સિકનેસ(ઊંચાઈને લીધે થતી બીમારી) અને હાઈપોથર્મિયા (વધારે ઠંડકને લીધે શરીરની તાપમાન નીચે જવું)ની સામે પણ લડવું પડે છે. આ ઉપરાંત મોટા ભાગના લોકો પૂરી ટ્રેનિંગ લીધા વગર જ ચઢાણ કરે છે, પરિણામે બધારે ઊંચાઈ પર શરીર સાથ નથી આપતું. 

3

નેપાળમાં પરમિટ મળવી સરળ

નેપાળમાં પરમિટ મળવી સરળ

26 હજાર ફુટ ઊંચાઈ પર પર્વતારોહક ડેથ ઝોનમાંથી પસાર થાય છે, જ્યાં ઊંચાઈથી લાગતો ડર અને મસલ્સને નિયંત્રિત ન કરી શકવાની સ્થિતિ પણ બને છે. ઘણી વખત એવી પરિસ્થતિ પણ બને છે કે, સામે દેખાતી વસ્તુઓને મગજ સમજી શકતું નથી. વિકાસ યાદવે વધુમાં કહ્યું કે, નેપાળ સરકાર પાસેથી સરળતાથી પરમિટ મળી જવાને લીધે ટ્રેકર આ સ્થાનેથી માઉન્ટ એવરેસ્ટનું ચડાણ કરવાનું પસંદ કરે છે. તિબેટ તરફથી ચઢાણ કરવા માટે ઓફિશિયલી રીતે ચીન સરકાર પાસેથી મંજૂરી લેવી પડે છે. ચીન સરકાર પાસેથી પરમિટ મેળવવી એ કઠિન કામ છે.

4

વધુ પડતા લોકોને ટ્રેકિંગનો ઓછો અનુભવ

વધુ પડતા લોકોને ટ્રેકિંગનો ઓછો અનુભવ

સીએનએના એક રિપોર્ટ મુજબ, 20 મેના નેપાળ તરફથી ચઢાણ કરનારાઓની સંખ્યા વધુ હોવાને કારણે પર્વતારોહકોને પહાડ પર જ લાઈન લગાવીને રાહ જોવી પડી હતી. તેમાં એવા લોકોની સંખ્યા વધુ હતી જેને પહાડ પર ચડવાનો અનુભવ ઘણો જ ઓછો હતો. તેઓ શિખર પર ઓછા ઓક્સિજનમાં વધુ સમય રહેવા માટે સક્ષમ ન હતા. આવી સ્થિતિમાં કૃત્રિમ રીતે ઓક્સિજન આપવામાં આવે તો થોડા જ કલાકોમાં શરીર નિયંત્રણ બહાર થઇ શકે છે. માત્ર પર્વતારોહકો જ નહીં, પરંતુ તેમની મદદ કરનારા ઓપરેટર્સનો પણ ઓછો અનુભવ હોય છે.  

5

લાપરવાહીને કારણે કચરાનો પહાડ

લાપરવાહીને કારણે કચરાનો પહાડ

એવરેસ્ટ પર રેસ્કયૂ ઓપરેશન કરનારી નેપાળની 14 ટીમોએ હાલમાં જ જે રિપોર્ટ આપ્યો છે તે ચોંકાવનારો છે. ટીમનું કહેવું છે કે, બેઝ કેમ્પમાં કચરાનું પ્રમાણ ખૂબ વધી રહ્યું છે. લગભગ 8 હજાર મીટરની ઊંચાઈ પર પર્વતારોહક કેન, બોટલ, પ્લાસ્ટિક, ક્લાઈમ્બિંગ ગિયર, ટેન્ટ વગેરે છોડીને જતા રહે છે. આ બધું રોકવા માટે ચીનમાં ફેબ્રુઆરીમાં નવો નિયમ લાગુ કરવામાં આવ્યો હતો. જે મુજબ, તિબેટના વિસ્તારમાં બિનઅનુભવી પર્વતારોહકોનો બેઝ કેમ્પ એન્ટ્રી પર પ્રતિબંધ લગાવી દીધો હતો.

6

મૃત્યુ પહેલાં એક પર્વતારોહકે સત્ય બતાવ્યું

મૃત્યુ પહેલાં એક પર્વતારોહકે સત્ય બતાવ્યું

એવરેસ્ટ પર વધતી ભીડનો ઉલ્લેખ મૃત્યુના થોડાક કલાકો પહેલાં જ બ્રિટનના રોબિન હાનેસને ઇન્સ્ટાગ્રામ પર આપવીતીની પોસ્ટ કરી હતી. રોબિનનું મૃત્યુ 25 મેના રોજ 8600 મીટર પર એલ્ટીટ્યૂડ સિકનેસના કારણે થઇ હતી. રોબિને પોસ્ટમાં લખ્યું હતું કે, કઈ રીતે એક ભારતીય અને આઈરીશ પર્વતારોહકનું મૃત્યુ થયું હતું અને 700 લોકો શિખર પર પહોંચવાની રાહ જોઈ રહ્યા છે. પોસ્ટ મુજબ, એક જ રૂટ હોવાને કારણે લોકોને લાઈનમાં રાહ જોવી પડે છે. રોબિન અહીંયા 25મી વખત આવ્યો હતો. 

19 મેના રોજ રોબિનની ઇન્સ્ટાગ્રામ પોસ્ટ જેમાં તેમણે એવરેસ્ટની હાલત જણાવી હતી. આ પોસ્ટ તેમણે પોતાની ચઢાઈ શરૂ કરવાની તૈયારી વિશે અને ત્યાંની હાલત વિશેની માહિતી આપવા માટે લખી હતી. આ પોસ્ટના પાંચ દિવસ પછી તેમનું મૃત્યુ થયું હતું.
 

7

એવરેસ્ટ ચઢાઈ માટે બે રસ્તા અને અરજી

એવરેસ્ટ ચઢાઈ માટે બે રસ્તા અને અરજી

પર્વતારોહક ખીમીરામનું કહેવું છે કે, એવરેસ્ટની શિખર સુધી પહોંચવાના બે રસ્તા છે. પહેલો, નેપાળ થઈને જવું અને બીજો રસ્તો, ચીનમાં તિબેટવાળા રૂટ પરથી પહોંચી શકાય. ચીનમાં મંજૂરીના નિયમો કડક હોવાના કારણે વધુ લોકો નેપાળના રસ્તે થઈને જ જાય છે. અરજી કરવા માટે નેપાળમાં ઘણી એડવેન્ચર ટ્રાવેલ કંપનીઓ છે જે પેકેજ સાથે મંજૂરી પણ અપાવડાવે છે. તેમાં આશરે 30-35 લાખનો ખર્ચ થાય છે. પેકેજની કિંમત સુવિધાઓને આધારે વધી કે ઘટી શકે છે.
 

8

એવરેસ્ટ વિજેતા બનવા માટે તૈયારીની ટિપ્સ

એવરેસ્ટ વિજેતા બનવા માટે તૈયારીની ટિપ્સ
  • ખિમીરામના જણાવ્યા અનુસાર, એવરેસ્ટ સર કરવા માટે સૌથી જરૂરી છે સારી ટ્રેનિંગ. તે પૂરી કર્યા બાદ જ એવરેસ્ટ જવાની તૈયારી કરો. કોર્સના બે ભાગ હોય છે, બેઝિક અને એડવાન્સ.
  • એડવાન્સ કોર્સ બાદ ઓછામાં ઓછા 6 હજાર મીટરથી ઓછી ઉંચાઈવાળા પહાડ પર ચડવા માટે જાતને સક્ષમ બનાવી લો.
  • અલગ-અલગ સમયે 6 હજાર મીટર ઊંચાઈવાળા પહાડ પર 5-6 વાર ચડ્યા બાદ જ એવરેસ્ટ જવા માટે માનસિક તૈયાર થાઓ. વધુ પડતા પર્વતારોહક પહેલીવારમાં જ તેને સર કરવા માગતા હોય છે, પરંતુ શરીર તેમને સાથ આપી શકતું નથી.
  • વધુમાં વિકાસે કહ્યું કે, ચઢાણ કરતા પહેલાં પોતાની તૈયારીને બરાબર ચેક કરી લો. નક્કી કરો કે એક કલાકમાં 10 કિલોમીટર સુધીનો સફર ખેડી શકશો કે નહીં.
  • ઓછી ઊંચાઈવળી ટોચ પર ચડવાના પ્રયત્નો કરો, એજથી શરીર ઓછા ઓક્સિજનમાં પણ ચઢાણ માટે તૈયાર થઈ જાય. ધીમે-ધીમે સ્ટેમિના વધારો.
  • ટ્રેકિંગ દરમિયાન વધારે ઝડપથી ન ચાલો. જરૂર પસે ત્યારે ઓક્સિજન લેતા રહો. કેમ્પ-4 સૌથી વધારે ખતરનાક ગણવામાં આવે છે, આથી અહીં ટ્રેનિંગમાં શીખવાડેલી વાતમાં સાવધાની રાખો.


 


 

COMMENT

Next Stories

    ની  સંપૂર્ણ વાંચનસામગ્રી