આકાશગંગાના બ્લેક હોલનું ચક્કર લગાવતું હોટસ્પોટ:આ ગરમ ગેસનો પરપોટો પ્રકાશની ગતિ કરતા 30% વધુ ઝડપી છે

10 દિવસ પહેલા
  • કૉપી લિંક

આપણી મિલ્કી વે આકાશગંગાની વચ્ચે હાજર Sagittarius A* બ્લેક હોલની પાસે એક તેજસ્વી 'હોટ સ્પોટ' મળી આવ્યું છે. તેની સ્પીડ પણ પ્રકાશની ગતિ કરતા 30 ટકા વધુ ઝડપી હોય છે અને તે સતત બ્લેક હોલના ચક્કર લગાવતું રહે છે. વૈજ્ઞાનિકોનું કહેવું છે કે, આ હોટ સ્પોટ ગરમ ગેસનો પરપોટો હોઈ શકે છે.

સૌથી પહેલા જાણો બ્લેક હોલ શું છે?
બ્લેક હોલ એક ખગોળીય પદાર્થ છે, જેનું ગુરુત્વાકર્ષણ એટલું શક્તિશાળી હોય છે કે પ્રકાશ સહિત કોઈપણ વસ્તુ તેના ખેંચાણથી બચી શકતી નથી. તેમાં વસ્તુઓ પડી તો શકે છે, પરંતુ કશું બહાર આવી શકતું નથી. તે તેના પર પડતા પ્રકાશને પણ શોષી લે છે. બ્લેક હોલ ત્યારે રચાય છે જ્યારે તેમનું પરમાણુ બળતણ તારાઓમાંથી મુક્ત થાય છે અથવા તેનું આયુષ્ય પૂરુ થાય છે.

Sagittarius A*ની ફોટોમાં વચ્ચે બ્લેક હોલ જોવા મળે છે, જેની આસપાસ પ્રકાશની રિંગ લાગેલી હોય છે
Sagittarius A*ની ફોટોમાં વચ્ચે બ્લેક હોલ જોવા મળે છે, જેની આસપાસ પ્રકાશની રિંગ લાગેલી હોય છે

70 મિનિટમાં પરિભ્રમણ પૂર્ણ કરે છે
જર્મનીના મેક્સ પ્લાંક ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ફોર રેડિયો એસ્ટ્રોનોમીના ખગોળશાસ્ત્રી મૈસિક વિલ્ગસ કહે છે કે, આ હોટ સ્પોટ માત્ર 70 મિનિટમાં Sagittarius A* નો રાઉન્ડ લે છે. આનું કારણ પ્રકાશ કરતાં વધુ ઝડપી ગતિ હોવી તે છે. વળી, તેની ભ્રમણકક્ષાનું કદ બુધ ગ્રહની બરાબર છે.

ALMA ટેલિસ્કોપ દ્વારા શોધ થઈ
વેઇલ્ગસ અને તેની ટીમે હોટ સ્પોટ શોધવા માટે એટાકામા લાર્જ મિલિમીટર/સબ-મિલિમીટર એરે (ALMA) ટેલિસ્કોપનો ઉપયોગ કર્યો હતો. આ માટે ઉત્તરી ચિલીના અટાકામા રણમાં 66 રેડિયો એન્ટેના ફેલાયેલા છે. આ ઘટના હોરાઇઝન ટેલિસ્કોપ પ્રોજેક્ટનો એક ભાગ છે. આ આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રોજેક્ટ અવકાશમાં બ્લેક હોલની ફોટોસ લેવા માટે શરૂ કરવામાં આવ્યો હતો.

Sagittarius A*નો ફોટો 4 મહિના પહેલા જાહેર કરવામાં આવ્યો હતો
વૈજ્ઞાનિકોએ પહેલીવાર Sagittarius A* બ્લેક હોલની ફોટો જાહેર કરી હતી. તે સૂર્યના જથ્થા કરતા 40 લાખ ગણો મોટો અને પૃથ્વીથી 9.5 ટ્રિલિયન કિલોમીટર દૂર છે. બ્લેક હોલની આ બીજી ફોટો જાહેર કરવામાં આવી છે. આ પહેલા એપ્રિલ 2019માં M87 ગેલેક્સીના બ્લેક હોલનો ફોટો સામે આવ્યો હતો.