• Gujarati News
  • Lifestyle
  • Spread Over An Area Twice The Area Of India, Scientists From Western Australia Have Discovered

લુપ્ત ઓશિયન ફોરેસ્ટ્સ:ભારતના ક્ષેત્રફળ કરતાં બમણા વિસ્તારમાં ફેલાયેલા છે, વેસ્ટર્ન ઓસ્ટ્રેલિયાના વૈજ્ઞાનિકોએ કરી શોધ

15 દિવસ પહેલા
  • કૉપી લિંક

એમેઝોનના વર્ષાવનથી લઈને બોરિયલ ફોરેસ્ટ સુધી આપણે સૌ વિશ્વના સૌથી મોટા જંગલોના નામ વિશે જાણીએ છીએ, પરંતુ શું તમે સમુદ્રની અંદરના કોઈ જંગલ વિશે સાંભળ્યું છે? હકીકતમાં, યુનિવર્સિટી ઓફ વેસ્ટર્ન ઓસ્ટ્રેલિયાના વૈજ્ઞાનિકોએ વિશ્વની ઘણી જગ્યાઓ પર ઓશિયન ફોરેસ્ટ શોધી કાઢ્યા છે અને તેનો એક નકશો પણ તૈયાર કર્યો છે. જો આ તમામ જંગલોનો આકાર જોવામાં આવે તો તે ભારતના ક્ષેત્રફળ કરતાં બમણો છે.

ઓશિયન ફોરેસ્ટ શું છે?
ઓશિયન ફોરેસ્ટને સમુદ્રી જંગલ પણ કહેવામાં આવે છે. તે સામાન્ય રીતે સીવીડ (સમુદ્રી સિવાર)થી બનેલા હોય છે. તે એક પ્રકારનો શેવાળ છે. અન્ય વનસ્પતિઓની જેમ તે પણ સૂર્યઊર્જા અને કાર્બન ડાયોકસાઇડની મદદથી ફોટોસિંથેસિસ (પ્રકાશસંશ્લેષણ)ની પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરીને જીવિત રહે છે.

સીવીડની સૌથી મોટી પ્રજાતિ 10 મીટર એટલે કે 32 ફૂટ ઉંચી હોઈ શકે છે. મોટા વિસ્તારમાં ફેલાયેલા આ છોડ પાણીના પ્રવાહને કારણે હલચલ કરતા રહે છે. જે રીતે જમીન પરના વૃક્ષો અને છોડ પૃથ્વીના જીવોને ખોરાક અને રહેવાની જગ્યા આપે છે, તેવી જ રીતે દરિયાઈ શેવાળ પણ દરિયાઇ જીવોને રહેણાંક આપે છે. દરિયાઇ શેવાળની ઊંચી પ્રજાતિઓ જેમ કે, દરિયાઇ વાંસ અને ઘાસ, વિવિધ પ્રકારના વાયુઓથી ભરેલા માળખાં હોય છે, જે પાણીમાં ઓક્સિજન અને કાર્બન ડાયોક્સાઇડનું સંતુલન જાળવે છે. વાંસની મજબૂત દાંડીનો ઉપયોગ પ્રકાશસંશ્લેષણની પ્રક્રિયામાં થાય છે.

મોટા વિસ્તારમાં ફેલાયેલા આ છોડ પાણીના પ્રવાહને કારણે હલચલ કરતા રહે છે.
મોટા વિસ્તારમાં ફેલાયેલા આ છોડ પાણીના પ્રવાહને કારણે હલચલ કરતા રહે છે.

સમુદ્રી જંગલોનો વિસ્તાર 60-72 લાખ વર્ગ કિમીમાં ફેલાયેલો છે
સીવીડને પૃથ્વી પર સૌથી ઝડપથી ઉગતો છોડ માનવામાં આવે છે. જો કે, આ જંગલ કેવડો મોટો વિસ્તાર કવર કરે છે, તેનો અંદાજ લગાવવો વૈજ્ઞાનિકો માટે પણ મુશ્કેલ છે. તેનું કારણ એ છે કે, જમીન પર સેટેલાઈટના માધ્યમથી જંગલનું ક્ષેત્રફળ માપી શકાય છે પણ સમુદ્રની અંદર આ ટેકનીક કામ આવતી નથી.

આ સંશોધનને પૂર્ણ કરવા માટે સંશોધકોએ સમુદ્રી જંગલો, દરિયાઈ શેવાળ વગેરેના ડેટાનું વિશ્લેષણ કર્યું હતું. ઘણા દેશોના સ્થાનિક ડેટાની તપાસ કરી. તેમાં દર્શાવવામાં આવ્યું હતું કે, આ જંગલો 60 થી 72 લાખ વર્ગ ચોરસ કિલોમીટરના ક્ષેત્રને કવર કરી લે છે, જે એમેઝોનના જંગલો કરતાં પણ વધારે છે. રિસર્ચમાં એ પણ જાણવા મળ્યું કે, આ જંગલો એકદમ ફળદ્રુપ છે. તે ચોખા, ઘઉં અને મકાઈના પાક કરતાં વધુ ફળ આપનાર છે.

ગ્રેટ આફ્રિકન સીફોરેસ્ટ (GASF) અને ધ ગ્રેટ સધર્ન રીફ (GSR) જેવા વિશ્વના સૌથી વધુ ઉત્પાદક સમુદ્રી જંગલોમાંથી માત્ર કેટલાકને જ ઓળખી કાઢવામાં આવ્યા છે અને તેમને નામ આપવામાં આવ્યા છે.
ગ્રેટ આફ્રિકન સીફોરેસ્ટ (GASF) અને ધ ગ્રેટ સધર્ન રીફ (GSR) જેવા વિશ્વના સૌથી વધુ ઉત્પાદક સમુદ્રી જંગલોમાંથી માત્ર કેટલાકને જ ઓળખી કાઢવામાં આવ્યા છે અને તેમને નામ આપવામાં આવ્યા છે.

ધરતીની ગરમી શોષે છે ઓશિયન ફોરેસ્ટ્સ
અત્યાર સુધી પૃથ્વી પર ઉત્પાદિત થતા 2,400 ગીગાટન ગ્રીનહાઉસ ગેસ આપણા સમુદ્રમાં જાય છે. આનો અર્થ એ છે કે, દરિયાઇ જંગલો ખૂબ જ મુશ્કેલીમાં છે. પશ્ચિમ ઓસ્ટ્રેલિયા, પૂર્વીય કેનેડા અને કેલિફોર્નિયામાંથી ઘણા ઓશિયન ફોરેસ્ટ્સ લુપ્ત થઈ ગયા છે. તેના કારણે સમુદ્રી જીવોનું રહેઠાણ છીનવાઈ ગયું છે અને કાર્બનનું પ્રમાણ વધવાનું જોખમ પણ વધ્યું છે. ઊલટાનું દરિયામાં થીજી ગયેલો બરફ પીગળી રહ્યો હોવાથી અને પાણીનું તાપમાન વધી રહ્યું હોવાથી આર્કટિક મહાસાગર વિસ્તારમાં આવેલા જંગલોમાં વધારો થવાની ધારણા છે.