• Gujarati News
  • Lifestyle
  • Health
  • Copper clay And Steel Utensils Are Safe, Gold silver Utensils Are Beneficial For Health, Aluminum And Non stick Are Harmful.

સ્વાસ્થ્ય માટે આ વાસણ છે ફાયદાકારક:તાંબા- માટી અને સ્ટીલના વાસણ છે સુરક્ષિત, તો સોના-ચાંદીના વાસણ છે સ્વાસ્થ્ય માટે ફાયદાકારક, એલ્યુમિનિયમ અને નોનસ્ટિકથી થાય છે નુકસાન

14 દિવસ પહેલાલેખક: મરજિયા જાફર
  • કૉપી લિંક

આપણે શું ખાઈએ છીએ તેની સીધી અસર સ્વાસ્થ્ય પર પડે છે. પરંતુ આપણે ક્યાં પ્રકારના વાસણમાં જમીએ છીએ, તેની સીધી અસર સ્વાસ્થ્ય અને સ્વભાવ બંને પર પડે છે. આવું અમે નથી કહી રહ્યા પરંતુ આયુર્વેદ કહે છે. આપણે કઈ પ્રકારની ધાતુમાં જમીએ ચાઇએ તેની અસર આપણા સ્વાસ્થ્ય ઉપર ખાસ પર પડે છે. દિલ્હીની પંચકર્મા હોસ્પિટલના આયુર્વેદાચાર્ય ડો.આર.પી.પરાશર જણાવે છે કે સોના, ચાંદી, સ્ટીલ, માટીના વાસણોમાં ભોજન ખાવાથી આરોગ્ય અને સ્વભાવ પર કેવી અસર પડે છે.

એલ્યુમિનિયમ
એલ્યુમિનિયમના વાસણો દરેક ઘરમાં જોવા મળે છે. એલ્યુમિનિયમના વાસણો બોક્સાઈટથી બનાવવામાં આવેલા હોય છે, આયુર્વેદ અનુસાર, તેમાં બનેલો ખોરાક માત્ર શરીરને જ નુકસાન પ નથી પહોંચાડતો પરંતુ આયર્ન અને કેલ્શિયમને શોષી લે છે, તેથી એલ્યુમિનિયમવાસણોનો ઉપયોગ ન કરવો જોઈએ. એલ્યુમિનિયમથી બનેલા વાસણમાં ખાવાનું ખાવાથી હાડકાં નબળાં પડે છે, માનસિક બીમારીઓ થાય છે, લિવર અને નર્વસ સિસ્ટમને નુકસાન થાય છે.

આ સાથે કિડની ફેલ્યોર, ટીબી, અસ્થમા, , સંધિવા, ડાયાબિટીસજેવા ગંભીર રોગો પણ ભરડો લે છે. એલ્યુમિનિયમના નામે પ્રેશર કૂકર લોકોના ઘરમાં સરળતાથી મળી રહે છે. એલ્યુમિનિયમ પ્રેશર કૂકરથી રાંધવાથી 87 ટકા પોષણ દૂર થાય છે. તેથી સ્પષ્ટ છે કે આ વાસણનો ઉપયોગ બંધ કરવો જોઈએ.

પિત્તળના વાસણોમાં રાંધવાથી માત્ર 7 ટકા પોષક તત્ત્વો નુકસાન પામે છે
પિત્તળના વાસણોમાં રાંધવાથી માત્ર 7 ટકા પોષક તત્ત્વો નુકસાન પામે છે

નોન-સ્ટિક કુક વેરનો ઉપયોગ કરો
મોટાભાગના લોકો રસોઈ માટે નોન-સ્ટીક વાસણોનો ઉપયોગ કરે છે. લોકોનું માનવું છે કે આ વાસણમાં રસોઈ બનાવવાથી તેલ ઓછું વપરાઈ છે અને ખોરાક વાસણમાં ચોંટતો નથી. પરંતુ આ વાસણોના ઉપયોગથી કેન્સર જેવા ગંભીર રોગોની સાથે ફેફસાને નુકસાન થવાનો પણ ખતરો રહે છે. હકીકતમાં, નોન-સ્ટીક વાસણોમાં પોલિટેટ્રાફ્લોરો ઇથિલિન તરીકે ઓળખાતું ટેફલોન કોટિંગ હોય છે. તે એક ઝેરી પદાર્થ છે.

નોનસ્ટિકના વાસણના ગેરફાયદા બાદ જેનએક્સનો ઉપયોગ હવે નોન-સ્ટીક વાસણોમાં કરવામાં આવી રહ્યો છે. આ જ કારણ છે કે નોન-સ્ટીક વાસણો લખવામાં આવે છે કે તે PFOA-મુક્ત છે. જો કે, તેના બદલે અન્ય સામગ્રીનો ઉપયોગ કરવામાં આવી રહ્યો છે. તે સ્વાસ્થ્ય માટે પણ ખૂબ જ હાનિકારક છે.

ટેફલોન એ એક સલામત સંયોજન છે જે સ્વાસ્થ્ય માટે હાનિકારક નથી. પરંતુ 300 ડિગ્રી સેલ્સિયસ તાપમાનમાં નોન-સ્ટીક વાસણો પરનું ટેફલોન કોટિંગ તૂટવા લાગે છે. જેના કારણે હવામાં પ્રદુષણ ફેલાઈ છે. જ્યારે તે નાકમાં જાય છે ત્યારે તે પોલિમર ફ્યુમ તાવ અથવા ટેફલોન ફ્લૂનું કારણ પણ બની શકે છે. આ અભ્યાસમાં કેટલાક એવા પણ કિસ્સા સામે આવ્યા હતા જેમાં ટેફલોનને વધુ પડતી ગરમીના કારણે ફેફસાને નુકસાન થયું છે.

સ્ટીલના વાસણમાં ખોરાક ખાવો અથવા રાંધવું નુકસાનકારક નથી
સ્ટીલના વાસણમાં ખોરાક ખાવો અથવા રાંધવું નુકસાનકારક નથી

સ્ટીલના વાસણમાં જમવાનું બનાવો અને જમો
સ્ટીલ એક એવી ધાતુ છે જે સામાન્ય રીતે તમામ ઘરોમાં વાસણોના રૂપમાં જોવા મળે છે. સૌથી વધુ વાસણોમાં સ્ટીલના વાસણો જોવા મળે છે. સ્ટીલના વાસણમાં ખોરાક ખાવો અથવા રાંધવું નુકસાનકારક નથી. તેમને ગરમ-ઠંડાની કોઈ અસર થતી નથી, તેથી તેઓ કોઈ પણ સ્વરૂપે નુકસાન પહોંચાડતા નથી. પરંતુ એ વાત પણ સાચી છે કે તેમાં રસોઈ બનાવવાથી અને ખાવાથી શરીરને ફાયદો થતો નથી.

પિત્તળના વાસણ
પિત્તળના વાસણોમાં રાંધવાથી અને ખાવાથી કૃમિની બીમારી, કફ અને શ્વાસની બીમારી થતી નથી. પિત્તળના વાસણોમાં રાંધવાથી માત્ર 7 ટકા પોષક તત્વોનો નાશ થાય છે.

લોખંડના વાસણો
લોખંડ એટલે આયર્ન, જો લોખંડના વાસણમાં તમે તેમાં ખાશો તો શરીરને ભરપૂર માત્રામાં આયર્ન મળશે, જે ભરપૂર એનર્જી મેળવવા માટે ખૂબ જરૂરી છે. લોખંડના વાસણમાં બનેલો ખોરાક ખાવાથી શરીરની તાકાત વધે છે. આયર્ન શરીરમાં જરૂરી પોષક તત્ત્વોને વધારે છે. આ સિવાય આયર્ન અનેક બીમારીઓને પણ દૂર કરે છે. તેનાથી શરીરમાં સોજા અને પીળાશ આવવા નથી દેતા, તેનાથી કમળો પણ દૂર રહે છે. લોખંડના વાસણમાં દૂધ પીવું સારું માનવામાં આવે છે.

માટીના વાસણ
બધી જ ધાતુમાં સૌથી બેસ્ટ માટીના વાસણો છે. માટીનું વાસણ એકમાત્ર એવું વાસણ છે, જેમાં જમવાથી 1 ટકા પણ નુકસાન થતું નથી. માત્ર લાભ જ મળે છે. માટીના વાસણોમાં રાંધવાથી ઘણા રોગો દૂર થાય છે.

માટીના વાસણોમાં રાંધવાથી શરીરના ઘણા પ્રકારના રોગો મટે છે. આયુર્વેદ મુજબ જો ખોરાકને પૌષ્ટિક અને સ્વાદિષ્ટ બનાવવો હોય તો તેને ધીમે ધીમે પકવવો જોઈએ. માટીના વાસણમાં રાંધવામાં વધુ સમય લાગે છે, તેમ છતાં તે સ્વાસ્થ્યને સંપૂર્ણ લાભ આપે છે. માટીકામ દૂધ અને દૂધના ઉત્પાદનો માટે શ્રેષ્ઠ છે. માટીના વાસણમાં રાંધવાથી સંપૂર્ણ 100 ટકા પોષક તત્વો મળે છે. માટીના વાસણમાં ભોજન ખાવાથી પણ અલગ જ સ્વાદ આવે છે.

તાંબાના વાસણ
તાંબા વિશે એક વાત તો બધા જ જાણે છે કે આ ધાતુમાંથી બનેલા વાસણમાં રાખેલું પાણી પીવાથી પણ અનેક રોગો દૂર રહે છે. આપાણી પીવાથી લોહી સાફ થાય છે, યાદશક્તિ વધે છે, લીવરની સમસ્યા દૂર થાય છે. આ પાણી શરીરને ડિટોક્સિફાઇ કરે છે, જે પોતાની મેળે સ્થૂળતા ઘટાડવામાં મદદરૂપ થાય છે. તાંબાના વાસણમાં ભોજન કરવાથી પણ ફાયદો થાય છે. તે ખાવાના વાસણોના પોષક ગુણધર્મોને જાળવી રાખે છે. પરંતુ તાંબાના વાસણમાં ભૂલથી પણ દૂધ ન પીવું જોઈએ. આયુર્વેદ અનુસાર આમ કરવાથી શરીરને નુકસાન થાય છે.

કાંસાના વાસણ

જો તમે કાંસાના વાસણમાં જમી રહ્યા છો, તો તેનાથી વધુ સારી ધાતુ કોઈ નથી. તેના ઘણા ફાયદા છે. કાંસાની નળીમાં ખોરાક ખાવાથી મગજ તેજ બને છે અને લોહી સાફ થાય છે, ભૂખ પણ વધે છે. પરંતુ એક વાતનું ખાસ ધ્યાન રાખો કે કાંસાના વાસણમાં ખાટી વસ્તુઓ ન પીરસવી જોઈએ. આ ધાતુ સાથે પ્રક્રિયા કરવાથી ખાટી વસ્તુઓ ઝેરી બની જાય છે, જેનાથી નુકસાન થાય છે.

ચાંદીના વાસણ
ચાંદી ઠંડી ધાતુ છે. જો તમે તેમાંથી બનેલા વાસણમાં જમી રહ્યા છો તો તે શરીરને ઠંડક આપે છે. ચાંદી શરીરને શાંત રાખે છે, તેના વાસણમાં રસોઈ બનાવે છે અને ખાવાથી મન તેજ બને છે. ચાંદી આંખો માટે પણ ફાયદાકારક છે. આ સિવાય પિત્ત દોષ, કફ અને વાયુ દોષોને નિયંત્રિત કરે છે.

સોનાના વાસણ
આયુર્વેદ મુજબ સોનું એક ગરમ ધાતુ છે. તેમાંથી બનાવેલા વાસણમાં રાંધીને ખાવાથી શરીરના અંદરના અને બહારના બંને ભાગ મજબૂત,બળવાન અને શક્તિશાળી બને છે. સોનાના વાસણમાં ખાવાથી આંખો માટે લાભ થાય છે, તેનાથી આંખોની રોશની વધે છે.