પ્રતિકુળ અસર:દુનિયામાં ડીઝલની કટોકટી, મોંઘવારી વધશે, USમાં સ્ટોક 40 વર્ષના તળિયે

ન્યુયોર્ક15 દિવસ પહેલા
  • કૉપી લિંક
  • ક્રૂડના ભાવ ઘટવાથી રાહતની શક્યતા ઓછી

ક્રૂડ ઓઇલ સહિત કેટલીક જરૂરી કોમોડિટીના ભાવો ઘટવાથી જે રાહત મળવાની શક્યતા દેખાઇ રહી હતી તે હવે ઓછી થઇ રહી છે. સામાન્ય જનજીવન અને સમગ્ર દુનિયાની અર્થવ્યવસ્થા માટે સૌથી મહત્ત્વપૂર્ણ ઇંધણ ડીઝલની કટોકટી ઊભી થનાર છે. આગામી થોડાક મહિનામાં દુનિયાના દરેક વિસ્તાર તેનાથી પ્રભાવિત થશે.

અમેરિકામાં ડીઝલ સ્ટોક આશરે 40 વર્ષના નીચા સ્તર પર છે. યુરોપમાં પણ આવી જ હાલત છે. દરિયાઇ માર્ગે રશિયાથી ડીઝલની આયાત પર પ્રતિબંધ લાગુ કરાશે ત્યારે માર્ચ સુધી હાલત વધારે ખરાબ થશે. સ્થિતિ અત્યારથી ખરાબ થવા લાગી છે. ડીઝલની વૈશ્વિક નિકાસ ઘટવા લાગી છે. જેની સૌથી વધારે અસર પાકિસ્તાન જેવા ગરીબ દેશો પર થશે.

હકીકતમાં ડીઝલથી માત્ર બસ, ટ્રક, જહાજ અને ટ્રેનો ચાલતી નથી બલકે આનાથી કન્સ્ટ્રક્શન અને ખેતીવાડીમાં કામ આવતાં મશીનો અને ફેક્ટરીઓ પણ ચાલે છે. કુદરતી ગેસની કટોકટી અને કિંમતોમાં ઝડપથી વધારો થવાના કારણે અમેરિકા અને યુરોપના કેટલાક દેશોમાં ઘરોને ગરમ રાખવા અને વીજળી પેદા કરવા માટે ડીઝલનો ઉપયોગ કરાય છે. આ જ કારણ છે કે ડીઝલની કટોકટીથી કિંમતમાં વધારાની પ્રતિકુળ અસર દેખાશે.

અમેરિકામાં આ વર્ષે ડીઝલની કિંમત 50 ટકા વધી
અમેરિકામાં ડીઝલની કિંમત ઝડપથી વધી રહી છે. ડીઝલના બેન્ચમાર્ક ન્યુયોર્ક હાર્બરની કિંમત આ વર્ષે આશરે 50 ટકા વધી છે. નવેમ્બરની શરૂઆતમાં તેની કિંમત 4.90 ડોલર પ્રતિ ગેલન ( 105.73 રૂપિયા પ્રતિ લિટર) રહી હતી જે એક વર્ષ પહેલાંની સરખામણીમાં આશરે બે ગણી કિંમત છે. નવી દિલ્હીમાં મંગળવારે ડીઝલના ભાવ લિટરદીઠ 89.62 હતા.

ભારત પર સીધી અસર
ઊર્જા નિષ્ણાત નરેન્દ્ર તનેજાના કહેવા મુજબ આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ડીઝલની કિંમત વધવાની સીધી અસર ભારતીય બજારમાં તેની કિંમત પર થઇ રહી છે. તેમણે કહ્યું કે દેશમાં રિફાઇનિંગ કેપેસિટી સારી છે. જેથી સપ્લાયની પરેશાની થશે નહીં પરંતુ દેશમાં જે માપદંડના આધારે ડીઝલની કિંમત નક્કી કરાય છે તેમાં સૌથી ઉપર આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં તેની કિંમત છે.

વહેલીતકે રાહતની આશા નહીંવત
તનેજાએ કહ્યું છે કે રશિયા દુનિયાનું સૌથી મોટું ડીઝલ સપ્લાયર છે. ત્યાંથી સપ્લાય ઘટવાથી તેની કટોકટી સર્જાઇ છે. હાલ વૈશ્વિક સ્તર પર ડીઝલની જેટલી માગ છે તેટલી ઉત્પાદન ક્ષમતા નથી. હાલ ત્રણ નવી મોટી રિફાઇનરી બની રહી છે. તેમાં ચીન અને સાઉદી અરબ સામેલ છે પરંતુ તેનું કામ પૂર્ણ થવામાં દોઢ વર્ષનો સમય લાગી શકે છે. ત્યાં સુધી સ્થિતિ સુધારવાની આશા નહીંવત છે.

અન્ય સમાચારો પણ છે...