• Gujarati News
  • Dvb original
  • Will Computer Programs Crash Gadgets Like Smartphones In A Negative Leap Second, The Earth Is Already Spinning So Fast

મોબાઇલ અને કોમ્પ્યુટર નકામાં થઈ જશે:શું કોમ્પ્યુટર પ્રોગ્રામ, સ્માર્ટફોન જેવાં ગેજેટ્સને ક્રેશ કરશે નેગેટિવ લીપ સેકન્ડ, પૃથ્વી પહેલેથી જ ઝડપથી ફરી રહી છે

નવી દિલ્હી12 દિવસ પહેલાલેખક: નીરજ સિંહ
  • કૉપી લિંક
  • ગૂગલ, એમેઝોન, મેટા અને માઈક્રોસોફ્ટ જેવી કંપનીઓ લીપ સેકન્ડને ખતરનાક ગણાવી રહી છે

પૃથ્વીના પરિભ્રમણની ગતિ હવે ઝડપી બની ગઈ છે, એટલે કે પૃથ્વી હવે એની ધરી પર 24 કલાકથી ઓછા સમયમાં એક પરિભ્રમણ પૂર્ણ કરી રહી છે, આથી દિવસ પણ ટૂંકો થવા લાગ્યો છે. કોમ્પ્યુટર, મોબાઈલ જેવાં ગેજેટ્સમાં સમયની ભરપાઈ કરવા માટે જો નેગેટિવ લીપ સેકન્ડ લાવવામાં આવશે તો આ ગેજેટ્સ ક્રેશ થઈ શકે છે.

એવામાં આજે અમે એક્સપ્લેનરમાં જણાવીશું કે પૃથ્વી આટલી ઝડપથી કેમ ફરી રહી છે? આનું કારણ શું છે? એનાથી કોઈ ફાયદો થશે કે નુકસાન?

સવાલ 1: આખા સમાચાર વાંચતાં પહેલાં જાણી લો લીપ સેકન્ડ શું છે?

તમે બધા લીપ વર્ષ વિશે જાણતા જ હશો, જેમ કે દર 4 વર્ષમાં 1 દિવસ ઉમેરવામાં આવે છે. બરાબર આ જ રીતે ક્યારેક-ક્યારેક 1 સેકન્ડ ઉમેરવાની પણ જરૂર પડે છે. લીપ વર્ષની જેમ એને લીપ સેકન્ડ કહેવામાં આવે છે.

પૃથ્વીને 360 ડીગ્રી પરિભ્રમણ કરવામાં, એટલે કે એક ચક્કર લગાવવામાં 86,400 સેકન્ડ અથવા 24 કલાકનો સમય લાગે છે, પરંતુ એની ધરી પર આ ગુરુત્વાકર્ષણને કારણે એ ડગમગવા લાગે છે, જેથી પરિભ્રમણ પૂર્ણ કરવામાં એક સેકન્ડ કરતાં ઓછો સમયનો ફેરફાર થઈ જાય છે. જો આ સમયને સચોટ રીતે માપવામાં આવે તો એ ખરેખર 86,400.002 સેકન્ડની બરાબર થાય છે.

દરરોજ આ 0.002 સેકન્ડ એકઠી થાય છે અને એક વર્ષમાં લગભગ 2 મિલી સેકન્ડ જોડાય છે. આ રીતે લગભગ 3 વર્ષમાં એક આખી સેકંડ થઈ જાય છે, પરંતુ એ એટલો ઓછો સમય છે કે કેટલીકવાર એને પૂર્ણ કરવામાં લાંબો સમય લાગી જાય છે.

એની અસર એ છે કે ઇન્ટરનેશનલ એટોમિક ટાઈમ (IAT) સાથે એનો તાલમેલ ખોરવાઈ જાય છે. એને બરાબર કરવા માટે કેટલીકવાર 1 સેકન્ડ ઉમેરીને ઘડિયાળોનો સમય સુધારવામાં આવે છે.

સવાલ 2: હવે જાણો કે પૃથ્વી કેટલી ઝડપથી ફરી રહી છે?

29 જૂનનો દિવસ 24 કલાકથી ઓછો હતો, એટલે કે અત્યારસુધીનો સૌથી ટૂંકો દિવસ હતો. આ દિવસે પૃથ્વી એની ધરી પર 24 કલાક કરતાં ઓછા સમયમાં, એટલે કે 1.59 મિલીસેકન્ડ્સ (સેકન્ડના એક હજારમા ભાગથી થોડો વધારે) પહેલાં જ તેણે આ એક રાઉન્ડ પૂર્ણ કરી લીધો છે. જ્યારે 26 જુલાઈના રોજ પૃથ્વીએ પોતાનો એક રાઉન્ડ 1.50 મિલીસેકન્ડ પહેલાં પૂર્ણ કરી લીધો હતો.

ઈન્ડિપેન્ડેન્ટના રિપોર્ટ મુજબ, પૃથ્વીની પોતાની ધરી પર ફરવાની ગતિ તેજ થઈ ગઈ છે. 2021માં પણ પૃથ્વીની પરિભ્રમણની ગતિ તેજ હતી, પરંતુ આ દરમિયાન કોઈ નવો રેકોર્ડ બન્યો નહોતો. 2020માં પણ પૃથ્વીએ 1960ના દાયકા બાદ સૌથી ટૂંકા દિવસનો રેકોર્ડ બનાવ્યો હતો. એ વર્ષે 19 જુલાઈનો દિવસ 24 કલાકથી 1.4602 મિલીસેકન્ડ નાનો રહ્યો હતો.
ઈન્ડિપેન્ડેન્ટના રિપોર્ટ મુજબ, પૃથ્વીની પોતાની ધરી પર ફરવાની ગતિ તેજ થઈ ગઈ છે. 2021માં પણ પૃથ્વીની પરિભ્રમણની ગતિ તેજ હતી, પરંતુ આ દરમિયાન કોઈ નવો રેકોર્ડ બન્યો નહોતો. 2020માં પણ પૃથ્વીએ 1960ના દાયકા બાદ સૌથી ટૂંકા દિવસનો રેકોર્ડ બનાવ્યો હતો. એ વર્ષે 19 જુલાઈનો દિવસ 24 કલાકથી 1.4602 મિલીસેકન્ડ નાનો રહ્યો હતો.

સવાલ 3: પૃથ્વીના ઝડપી પરિભ્રમણનું કારણ શું છે?

જો આપણે એને લાંબા ગાળામાં જોઈએ તો પૃથ્વીના પરિભ્રમણની ગતિ ધીમી પડી રહી છે. વૈજ્ઞાનિકોના મતે દરેક સદીમાં પૃથ્વી એક પરિભ્રમણ પૂર્ણ કરવામાં થોડા મિલીસેકન્ડ વધુ સમય લે છે.

હાલમાં પૃથ્વીની ઝડપ વધુ માટે કોઈ સ્પષ્ટ કારણ આપવામાં આવ્યું નથી, પરંતુ કેટલાક વૈજ્ઞાનિકોનો અંદાજ છે કે પૃથ્વીના આંતરિક અથવા બાહ્ય સ્તરમાં ફેરફાર, સમુદ્ર, ભરતી અથવા આબોહવા પરિવર્તનને કારણે હોઈ શકે છે.

કેટલાક વૈજ્ઞાનિકો કહે છે કે આ ચાન્ડલર વોબલને કારણે હોઈ શકે છે, જે પૃથ્વીના પરિભ્રમણની ધરીમાં એક નાનો એવો ડિવિએશન એટલે વિચલન છે.

સવાલ 4: શું એનો કોઈ ફાયદો કે નુકસાન થશે?

રિપોર્ટ અનુસાર, જો પૃથ્વી વધુ ઝડપી ગતિએ ફરતી રહેશે, તો નવી નેગેટિવ લીપ સેકન્ડની જરૂર પડશે, જેથી ઘડિયાળોની ગતિ સૂર્યના હિસાબે મુજબ ચલાવી શકાશે.

નેગેટિવ લીપ સેકન્ડથી પણ મોટા નુકસાનની આશંકા છે. સ્માર્ટફોન, કોમ્પ્યુટર અને અન્ય સંચાર સિસ્ટમોની ઘડિયાળોમાં ગડબડ થઈ શકે છે. મેટા બ્લોગનો રિપોર્ટ કહે છે કે લીપ સેકન્ડ વૈજ્ઞાનિકો અને એસ્ટ્રોનોમર્સ એટલે કે તે ખગોળશાસ્ત્રીઓ માટે ફાયદાકારક હોઈ શકે છે, પરંતુ એ એક ખતરનાક પરંપરા છે, જેના ફાયદા ઓછા અને ગેરફાયદા વધુ છે.

આ એટલા માટે છે, કારણ કે ઘડિયાળો 23:59:59 પછી 23:59:60 પર જાય છે અને પછી ફરીથી 00:00:00 પર શરૂ થાય છે. સમયમાં એ ફેરફારો કોમ્પ્યુટર પ્રોગ્રામોને ક્રેશ કરી શકે છે અને ડેટાને કરપ્ટ કરી શકે છે, કારણ કે આ ડેટા ટાઇમ સ્ટેમ્પ સાથે સેવ હોય છે.

મેટાએ અહેવાલ આપ્યો કે જો નકારાત્મક લીપ સેકન્ડ ઉમેરવામાં આવે, તો ઘડિયાળોનો સમય 23:59:58ની પછી 00:00:00 પર જશે અને એનાં વિનાશક પરિણામો આવી શકે છે. આ સમસ્યાને ઉકેલવા માટે આંતરરાષ્ટ્રીય ટાઈમર્સને ડ્રોપ સેકન્ડ ઉમેરવાની રહેશે.

અમેરિકાની મોટી ટેક કંપનીઓ, જેમ કે ગૂગલ, એમેઝોન, મેટા અને માઈક્રોસોફ્ટ લીપ સેકન્ડને ખતરનાક ગણાવી રહી છે અને એને નાબૂદ કરવાની માગ કરી હતી.

સવાલ 5: અત્યારસુધીમાં કેટલી વખત લીપ સેકન્ડ ઉમેરવામાં આવ્યું છે?

સૌર સમય અને એટોમિક સમય વચ્ચેના તફાવતને દૂર કરવા માટે કોર્ડિનેટેડ યુનિવર્સલ ટાઈમ (UTC) બનાવવામાં આવ્યો છે. 1972થી આ સમાધાનના પ્રયાસો ચાલુ છે. અગાઉ સૂર્ય અને ચંદ્રની ગતિના આધારે સમય નક્કી કરવામાં આવતો હતો.

જો લીપ સેકન્ડને ઉમારવામાં આવે તો એ કોઈ પ્રથમ વખત નહિ હોય. UTC જેના આધારે વિશ્વભરની ઘડિયાળો ચાલે છે એ 27 વખત લીપ સેકન્ડ દ્વારા ફેરફાર કરવામાં આવી છે. હકીકતમાં થોડાં વર્ષો પહેલાં સુધી, એવું માનવામાં આવતું હતું કે પૃથ્વીની તેની ધરી પર પરિભ્રમણની ઝડપ ધીમી પડી રહી છે.

આવું 1973 સુધી એટોમિક ઘડિયાળ સાથે કરવામાં આવેલી ગણતરીઓ પછી માનવામાં આવતું હતું. આ પછી ઈન્ટરનેશનલ અર્થ રોટેશન એન્ડ રેફરન્સ સિસ્ટમ્સ સર્વિસ એટલે કે IERSએ લીપ સેકન્ડ ઉમેરવાનું શરૂ કર્યું, જે 31મી ડિસેમ્બર 2016ના રોજ 27મી વખત કરવામાં આવ્યું હતું.

અન્ય સમાચારો પણ છે...