કરિયર ફંડાપરીક્ષાની તૈયારીમાં મેમરીની સમસ્યા:સમુરાઈ અભિગમથી તમારી મેમરીને શાર્પ બનાવો

2 મહિનો પહેલા

"ઇતિહાસ, ભૂગોલ બડે બેવફા, રાત કો યાદ કિયા સુબહ સફા" ~ લોકપ્રિય કહેવત

કરિયર ફંડામાં સ્વાગત છે!

યાદ નથી, ભૂલી ગયો!

મેં ઘણા વિદ્યાર્થીઓને સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓની તૈયારી કરતા જોયા છે જે ઉપર આપેલા કથનને બોલતા સાંભળ્યા છે.

શું તમને પણ આ સમસ્યા છે કે તમે અભ્યાસમાં મહેનત તો ખુબ કરો છો, પરંતુ લાંબા સમય સુધી યાદ રહેતું નથી? રાત્રે બોલી બોલીને યાદ કરતા તમારું મોં દુખી ગયું હતું, પરંતુ સવારે સૂર્યના પ્રથમ કિરણ સાથે બધું જ ઉડી થઈ જાય છે.

જો તમે પણ વસ્તુઓને યાદ રાખવા માટે આ પ્રકારની સમસ્યાનો સામનો કરી રહ્યા હોવ તો હું તમને સમુરાઇ પદ્ધતિ આપું છું જે તમારી સમસ્યાને હલ કરી શકે છે.

સમુરાઈ (SAMuRai) અભિગમ શું છે
સમુરાઈ અભિગમના ચાર ભાગ છે- (1) S – સ્ટોરી (Story), (2) A – એક્રોનિમ (Acronym), (3) M – નિમોનિક્સ (Mnemonics) અને (4) R – રિલેટ (Relate)

1. સ્ટોરી બનાવો (Make Stories) - તમે જે પણ યાદ કરવા માંગો છો, તેની આસપાસ પોતાની એક સ્ટોરી બનાવો. આવું કરવાથી કન્સેપ્ટને વિઝુલાઈઝ કરવામાં મદદ મળશે.

A. સ્ટોરીમાં તમારી જાતને એક પાત્ર બનાવો.
B. સ્ટોરીની કલ્પના કરતી વખતે તે સ્થાનના કલર્સ, સુગંધ, ગંધ, વાતાવરણ, હવામાન, અવાજ વગેરે વિશે ઊંડાણપૂર્વક વિચારો.
C. આ રીતે સર્જાયેલી સ્ટોરી વર્ષો સુધી તમારા મગજમાં રહેશે.
D. ઉદાહરણ તરીકે જો તમારે અમેરિકાના પ્રથમ પાંચ પ્રમુખો - જ્યોર્જ વોશિંગ્ટન, જ્હોન એડમ્સ, થોમસ જેફરસન, જેમ્સ મેડિસન, જેમ્સ મુનરોના નામ યાદ રાખવા હોય તો અમેરિકાના 'વોશિંગ્ટન' શહેરમાં 'એડમ્સ' રેસ્ટોરન્ટમાં 'જેફરસનન' કાફેમાં 'બે જેમ્સ' (એક મેડિસન અને બીજો મુનરો) સાથે બેઠકની કલ્પના કરો. મીટિંગમાં તમે બંને જેમ્સ તમારી સાથે તમારી મનપસંદ વાનગી કહેતા જોશો. તમે તેને ભૂખ, તરસ, સલામતી, વગેરે જેવી પ્રાથમિક લાગણીઓ સાથે જેટલું વધુ જોડાવો છો, તેટલું જ તમે તેને યાદ રાખશો.
E. રિકોલ કરવા માટે યાદ કરો કે તમે જેમ્સ નામના બે માણસો સાથે તમારી મનપસંદ વાનગી 'વડા-સંભાર' ક્યાં ખાધી હતી, હા યાદ આવ્યું 'જેફરસન' કાફે, એડમ્સ રેસ્ટોરન્ટ, વોશિંગ્ટનમાં.
F. આ માત્ર એક ઉદાહરણ છે, તમારી પોતાની કલ્પના કરો અને કલ્પનાને કુદરતી રીતે આવવા દો, વધુ પ્રયાસ ન કરો.

2) એક્રોનિમ બનાવો (Make Acronyms) - વસ્તુઓને યાદ કરવાનો આ એક 'ટાઈમ ટેસ્ટેડ' ફોર્મ્યુલા છે. ધ્યાન રાખો- એક્રોનિમ શબ્દ રૂપ હોય છે જેને પહેલા અક્ષરો જોડી જોડીને બનાવાય છે.

A. મેઘધનુષના રંગોને યાદ રાખવા માટે 'બંજાનિહપિનાલા' અને ત્રિકોણમિતિમાં એંગલ્સના ગુણોત્તરને યાદ રાખવા માટે 'પંડિત બદ્રી પ્રસાદ હર હર બોલે' ખૂબ જ લોકપ્રિય એક્રોનિમ છે.
B. બે. - વાયોલેટ (બેંગની), જા - જાંબલી, ની - વાદળી, હ - લીલો, પી - પીળો, ના - નારંગી, લા - લાલ
C. આનાથી તમને મોટી માહિતીને નાની કરવામાં મદદ મળશે. સૌથી મોટા એક્રોનિમ 5, 6 અથવા 7 અક્ષરો અથવા કોઈપણ આકર્ષક નામથી બનાવી શકાય છે.
D. આજકાલ એક્રોનિમ શબ્દો બનાવવા માટેની વેબસાઇટ્સ પણ છે. તમે તમારી અનુકૂળતાની કોઈપણ ભાષામાં એક્રોનિમ બનાવી શકો છો - હિન્દી, અંગ્રેજી અથવા તમારી માતૃભાષા.

3) નિમોનિક્સ બનાવો (Create Mnemonic) – નિમોનિક્સ એ કોઈપણ એવી શીખવાની તકનીક છે જેનો ઉપયોગ યાદ રાખવામાં મદદ કરે છે. નિમોનિક્સમાં શબ્દો (જેમ કે નેમોનિક), ફ્રેજ, પોએમ (કવિતા), સોન્ગ (ગીત), ચિત્ર (માઇંડ મેપ) બધા જ આવી જાય છે. એક્રોનિમ એ પ્રકારનો નેમોનિક જ છે, પરંતુ માત્ર એક પ્રકાર છે.

A. નિમોનિક્સ તમે જે માહિતી યાદ રાખવા માંગો છો તેને સ્ટ્રક્ચર અને ઓર્ગેનાઈઝ કરવામાં મદદ કરે છે.
B. બંને મુઠ્ઠીઓ દબાવીને, નીચે કરો. હવે જ્યાં આંગળીઓ ઉપર છે ત્યાં ડાબી બાજુથી મહિનાઓ ગણવાનું શરૂ કરો. જે ઉપર છે, તે મહિનાઓ 31 દિવસના હશે.
C. એવું કહેવાય છે કે એક ચિત્રની કિંમત હજાર શબ્દોની બરાબર છે. આમપણ ચિત્રો મગજને શબ્દો કરતાં યાદ રાખવામાં થોડી વધુ મદદ કરે છે.
D. તમે નિમોનિક્સ બનાવીને હાર્ડ કન્સેપ્ટને સમજી શકો છો અને તમારા મગજમાં કેદ કરી શકો છો, અને જો જરૂર પડે તો તમારા મગજમાં છપાયેલ ચિત્ર જોઈને જવાબ લખી શકો છો.

4) રિલેટ (Relate) – રિલેટ કરવાનો અર્થ છે, નવી શીખેલી વસ્તુને કોઈ જૂની શીખેવી વસ્તુ સાથે રિલેટ કરવું.

A. જેમ કે જો તમે મૌર્ય સામ્રાજ્ય વિશે જાણો છો અને તમે એ તથ્ય જાણો છો કે છેલ્લા મૌર્ય સમ્રાટની તેના સેનાપતિ પુષ્યમિત્ર શુંગા દ્વારા નિર્દયતાથી હત્યા કરવામાં આવી હતી, તો પછી તમે સરળતાથી આગામી સામ્રાજ્ય (શુંગા સામ્રાજ્ય)નું નામ યાદ રાખી શકો છો.

આ રીતે ઉપર આપેલી ટ્રિક્સને અલગ-અલગ અથવા સાથે ઉપયોગ કરીને મુશ્કેલથી મુશ્કેલ વસ્તુઓને યાદ કરી શકો છો.

વધુ એક ઉદાહરણ - મુગલ સામ્રાજ્યના તમામ સમ્રાટો (બાબર, હુમાયું, અકબર, જહાંગીર, શાહજહાં, ઓરંગજેબ, (આલમગીર I) બહાદુર શાહ I અથવા શાહ આલમ I, જહાન્દર શાહ, ફર્રૂખસિયાર, રફી-ઉદ-દરજાત (શાહજહાં II), રફી-ઉદ-દોલત, મોહમ્મદ ઇબ્રાહિમ, મોહમ્મદ શાહ રંગીલા, અહેમદ શાહ બહાદુર, આલમગીર II, શાહજહાં III, શાહ આલમ II, અકબર શાહ II, બહાદુર શાહ II) ના નામ યાદ રાખવા માટે સૌપ્રથમ તમે તેમને સંખ્યા તરીકે ગણી શકો છો અને યાદ રાખો કે 19 બાદશાહ થયા છે, જેમાં 3 શાહજહાં, 2 અકબર, 2 શાહઆલમ, 2 બહાદુર શાહ, 2 આલમગીર થાય છે.

આ પછી તમે નેમોનિક બનાવો- “BHAJiya ખાવો SAB. JaFRRaM, MAASi બનાવશે (ભજિયાં) SAB બધા માટે” અને એક કહાની પણ બનાવી શકો છો. ઈમેજીન કરો કે તમારા ઘરની બહાર ગાર્ડનમાં તમામ મુગલ સમ્રાટોને દાવત આપી છે અને તમારી 'જાફરા માસી'એ બધા માટે ભજિયાં બનાવ્યા છે.

હું આશા રાખું છું કે આ ટ્રિક દ્વારા તમે સૌથી મુશ્કેલ વસ્તુઓ સરળતાથી યાદ રાખી શકશો અને સફળતાની સીડીઓ ચઢી શકશો.

આજનો કરિયર ફંડા એ છે કે વસ્તુઓને યાદ રાખવાની સમુરાઇ પદ્ધતિ પાવરફુલ અને ટાઈમ ટેસ્ટેડ છે, એનો ઉપયોગ કરવો જોઈએ.

કરીને બતાવીશું!

અન્ય સમાચારો પણ છે...