શું ન્યૂડ ફોટોશૂટ માટે રણવીર સિંહને થશે સજા?:ભારતમાં અશ્લીલતા અંગે શું છે કાયદો? મિલિંદ સોમણથી આમિર ખાન સુધી નોંધાઈ ચૂકી છે FIR

11 દિવસ પહેલા
  • કૉપી લિંક

બોલિવૂડ એક્ટર રણવીર સિંહ તેના ન્યૂડ ફોટોશૂટને લઈને વિવાદોમાં ફસાઈ ગયો છે. આ મામલામાં રણવીર વિરુદ્ધ મુંબઈમાં એફઆઈઆર નોંધવામાં આવી છે. રણવીરે આ ફોટોશૂટ તાજેતરમાં 'પેપર મેગેઝિન' માટે કરાવ્યું હતું. જ્યારથી તેની તસવીર સોશિયલ મીડિયા પર શેર કરવામાં આવી છે ત્યારથી આ મામલે હોબાળો મચી ગયો છે.

આજના ભાસ્કર એક્સપ્લેનરમાં જાણો શું ભારતમાં ન્યૂડ ફોટા શેર કરવા ગુનો છે? રણવીર સિંહ વિરુદ્ધ કઈ કલમો હેઠળ કેસ નોંધવામાં આવ્યો છે? દેશમાં પોર્નોગ્રાફી સંબંધિત કાયદો શું છે? રણવીર સિંહ સામે કેસ નોંધાયા બાદ શું કાર્યવાહી થઈ શકે?

રણવીર સિંહના ન્યૂડ ફોટોશૂટને લઈને શું છે વિવાદ?
બોલિવૂડ એક્ટર રણવીર સિંહ જે પોતાના કપડાને કારણે અવારનવાર ચર્ચામાં રહે છે, તે આ વખતે ન્યૂડ ફોટોશૂટ કરાવીને વિવાદમાં આવી ગયો છે. આ તસવીરમાં રણવીર સિંહ કંઈપણ પહેર્યા વિના કાર્પેટ પર સૂતો જોવા મળી રહ્યો છે. અન્ય એક તસવીરમાં તે માત્ર અન્ડરવેર પહેરેલો જોવા મળી રહ્યો છે. એક ઈન્ટરવ્યુમાં રણવીરે એમ પણ કહ્યું હતું કે 'તે હજારો લોકોની સામે ન્યૂડ થઈ શકે છે.'

રણવીર સિંહના ન્યૂડ ફોટોશૂટ પર કેમ નોંધાઈ FIR?

મુંબઈના ચેમ્બુરમાં રણવીર સિંહના ન્યૂડ ફોટોશૂટ વિરુદ્ધ FIR દાખલ કરવામાં આવી છે. ફરિયાદીએ આરોપ લગાવ્યો છે કે રણવીરે આ ફોટોશૂટથી મહિલાઓની ભાવનાઓને ઠેસ પહોંચાડી છે. આ FIR મુંબઈ સ્થિત શ્યામ મંગારામ ફાઉન્ડેશન નામના એનજીઓના સંચાલક દ્વારા દાખલ કરવામાં આવી છે.

ફરિયાદીએ રણવીર વિરુદ્ધ આઈટી એક્ટ સહિત આઈપીસીની અનેક કલમો હેઠળ કેસ નોંધવાની માંગ કરી હતી. આ ફરિયાદના આધારે તેમની સામે કાર્યવાહી કરવામાં આવી છે.

આ સાથે મહિલાઓની ગરિમાને ઠેસ પહોંચાડવાના ઈરાદાથી રણવીર વિરુદ્ધ કેસ નોંધવાની માંગ કરવામાં આવી હતી.

રણવીર સિંહ સામે કયા 4 કેસ નોંધાયા છે?
રણવીર સિંહ વિરુદ્ધ ભારતીય દંડ સંહિતાની 4 કલમો એટલે કે IPC - 292, 293, 509 અને 67A હેઠળ કેસ નોંધવામાં આવ્યો છે.

હવે ચાલો એક પછી એક આ ચાર કલમો વિશે જાણીએ.
IPC 292
: આ કાયદો અશ્લીલ સામગ્રીના વેચાણ, પ્રદર્શન અને પરિભ્રમણને પ્રતિબંધિત કરે છે અને તેના ઉલ્લંઘન માટે સજાની જોગવાઈ છે.

આ કાયદા મુજબ, કોઈપણ પુસ્તક, પેમ્ફલેટ, કાગળ, લેખન, ચિત્ર, ચિત્ર, રજૂઆત, આકૃતિ અથવા અન્ય કોઈપણ વસ્તુ અશ્લીલ માનવામાં આવશે જો તે કામુક હોય અથવા જાતીયતાને પ્રોત્સાહન આપતી હોય. વળી, જો એવી વસ્તુઓની અસર એવી હોય કે લોકો વાંચીને, સાંભળીને અને જોઈને ભ્રષ્ટ થઈ જાય તો તે અશ્લીલ સામગ્રી ગણાશે.

જો આવા મામલાઓમાં પહેલીવાર દોષી સાબિત થાય તો 2 વર્ષની જેલ અને 2000 રૂપિયાનો દંડ થઈ શકે છે. જો બીજી વખત દોષિત ઠરે તો 5 વર્ષની જેલ અને 5000 રૂપિયા સુધીનો દંડ થઈ શકે છે.

IPC 293: જો 20 વર્ષથી ઓછી ઉંમરની કોઈપણ વ્યક્તિ અશ્લીલ સામગ્રીનું વેચાણ, પ્રદર્શન અથવા વિતરણ કરે છે, તો આ કાયદા હેઠળ તેની વિરુદ્ધ કેસ નોંધવામાં આવી શકે છે. જો પહેલીવાર દોષી સાબિત થાય તો 3 વર્ષની જેલ અને 2000 રૂપિયાનો દંડ થઈ શકે છે. જો બીજી વખત દોષી સાબિત થાય તો 7 વર્ષ સુધીની સજા અને 5000 રૂપિયાનો દંડ થઈ શકે છે.

IPC 509: જો કોઈ વ્યક્તિ કોઈપણ સ્ત્રીના શીલ અથવા લજ્જાને ઠેસ પહોંચાડે તેવી કોઈ પણ વસ્તુ બતાવે છે અથવા સ્ત્રીની ગરિમાનું અપમાન કરતું કંઈપણ બોલે છે અથવા બતાવે છે, તો આ કાયદા હેઠળ કેસ નોંધવામાં આવે છે. તેને 3 વર્ષ સુધીની જેલ થઈ શકે છે. તમારે દંડ પણ ભરવો પડી શકે છે.

IT એક્ટ 67(A): જો કોઈ વ્યક્તિ ઈલેક્ટ્રોનિક માધ્યમ દ્વારા આવી કોઈ સામગ્રી પ્રકાશિત કરે છે, જે કામુક હોય અને જાતીયતાને પ્રોત્સાહન આપે છે, તો આ કાયદા હેઠળ કેસ નોંધવામાં આવે છે. જો આ કેસમાં દોષિત ઠરે તો તેને 5 વર્ષની જેલ અને 10 લાખ સુધીનો દંડ થઈ શકે છે. બીજી તરફ જો બીજી વખત દોષી સાબિત થાય તો તેને 7 વર્ષ સુધીની જેલ અને 10 લાખ રૂપિયા સુધીનો દંડ થઈ શકે છે.

ભારતમાં અશ્લીલતા સંબંધિત કાયદા અંગે વ્યાખ્યા સ્પષ્ટ નથી
ભારતમાં અશ્લીલતા અંગે કાયદો છે પરંતુ તેની સ્પષ્ટ વ્યાખ્યા નથી. IPC કલમ 292 અને IT એક્ટ કલમ 67 અશ્લીલ સામગ્રીને વ્યાખ્યાયિત કરે છે જે વિષયાસક્ત છે અથવા કામુકતા પેદા કરે છે અને તેના વાંચન, જોવા અને સાંભળવામાં ક્ષતિ પહોંચાડે તેવી શક્યતા છે. પરંતુ, કાયદામાં કામુક, કામુકતા કોને માનવામાં આવે છે તેની સ્પષ્ટ વ્યાખ્યા નથી અને તેનું અર્થઘટન કરવાનો અધિકાર કોર્ટ પર છોડી દેવામાં આવ્યો છે.

ભારતમાં 2014 માં, સર્વોચ્ચ અદાલતે, અવિક સરકાર વિ બંગાળ રાજ્ય કેસની સુનાવણી કરતા કહ્યું, "અશ્લીલતાના પ્રશ્નને તે સંદર્ભમાં જોવું જોઈએ કે જેમાં ચિત્ર બતાવવામાં આવ્યું છે અને તે જે સંદેશ આપવા માંગે છે."

સુપ્રીમ કોર્ટની ટિપ્પણી જર્મન ટેનિસ ખેલાડી બોરિસ બેકરની તેની મંગેતર બાર્બરા ફેલ્ટસ સાથે અર્ધ-નગ્ન પોઝ આપતી તસવીર સાથે સંબંધિત હતી. તે તસવીરમાં, બેકર, વ્યવસાયે હિરોઈન જર્મન-અમેરિકન જન્મેલી બાર્બરાના સ્તનોને તેના હાથથી ઢાંકતો જોવા મળ્યો હતો.

વિવાદ પછી, ભારતના એક અખબાર અને સામયિકે બેકર અને બાર્બરાની તે તસવીરો ફરીથી પ્રકાશિત કરી. આ સંદર્ભે, પેપર અને મેગેઝિન સામે IPCની કલમ 292 અને મહિલા અભદ્ર પ્રતિનિધિત્વ (પ્રતિબંધ) અધિનિયમ, 1986ની કલમ 4 હેઠળ ફરિયાદ દાખલ કરવામાં આવી હતી. આ કાયદા હેઠળ મહિલાઓની અશ્લીલ તસવીરો પ્રસિદ્ધ કરવા પર પ્રતિબંધ છે. સુપ્રીમ કોર્ટે બેકર અને બાર્બરાના તે ફોટાને અશ્લીલ માન્યા ન હતા.

પેપર મેગેઝિનમાં રણવીર સિંહની ઘણી તસવીરો છપાઈ છે. આ પણ તેમની એક તસવીર છે. અમે અહીં બાકીના વિવાદાસ્પદ ચિત્રોનો ઉપયોગ કર્યો નથી.
પેપર મેગેઝિનમાં રણવીર સિંહની ઘણી તસવીરો છપાઈ છે. આ પણ તેમની એક તસવીર છે. અમે અહીં બાકીના વિવાદાસ્પદ ચિત્રોનો ઉપયોગ કર્યો નથી.

હવે રણવીર સિંહના કેસમાં આગળ શું થશે?
FIR નોંધાયા બાદ પોલીસે કહ્યું કે તેઓ આ મામલે તપાસ કરી રહ્યા છે. ઈન્ડિયન એક્સપ્રેસના અહેવાલ મુજબ રણવીર સિંહ વિરુદ્ધ તાત્કાલિક કોઈ કાર્યવાહી થવાની શક્યતા નથી. સૂત્રોએ જણાવ્યું કે પોલીસ આ મામલે અભિનેતાનું નિવેદન નોંધશે. રણવીર પાસે કોર્ટનો સંપર્ક કરવાનો અને કેસ પડતો મૂકવાની માંગ કરવાનો વિકલ્પ પણ છે.

મિલિંદ સોમણ વિરુદ્ધ 2 વર્ષ પહેલા ન્યૂડ ફોટોશૂટ કેસમાં પણ FIR નોંધવામાં આવી હતી
બોલિવૂડ એક્ટર રણવીર સિંહ એકમાત્ર એવો સેલિબ્રિટી નથી કે જેને તેના ન્યૂડ ફોટોશૂટને કારણે કાનૂની સમસ્યાઓનો સામનો કરવો પડ્યો હોય. નવેમ્બર 2020 માં, ગોવા પોલીસે મોડલ અને અભિનેતા મિલિંદ સોમણ સામે પણ અશ્લીલતા ફેલાવવા બદલ કેસ નોંધ્યો હતો. ગોવાના બીચ પર ન્યૂડ ફોટોશૂટ કરવા બદલ તેની સામે આ કાર્યવાહી કરવામાં આવી છે.

આ સિવાય પૂનમ પાંડે, આમિર ખાન, સોફિયા હયાત સહિત અનેક સેલિબ્રિટીઓ પર ન્યૂડ ફોટોશૂટ માટે કેસ કરવામાં આવ્યા છે.

જો તમે પૂરા સમાચાર વાંચ્યા હોય, તો ચાલો આ પોલમાં ભાગ લઈએ...