માન્યતા:સર્વપિતૃ મોક્ષ અમાસ સાથે પિતૃ અમાવસુની કથા જોડાયેલી છે, આ તિથિએ બધા જ પિતૃઓ માટે શ્રાદ્ધ કર્મ કરવામાં આવે છે

19 દિવસ પહેલા
  • કૉપી લિંક

બુધવાર, 6 ઓક્ટોબરના રોજ પિતૃ પક્ષની સર્વપિતૃ મોક્ષ અમાસ છે. આ દિવસે પિતૃ પક્ષ પૂર્ણ થઈ જશે. આ અમાસના દિવસે બધા જ પિતૃઓ માટે તર્પણ અને શ્રાદ્ધ કરવાનું મહત્ત્વ ખૂબ જ વધારે છે. જો પિતૃ પક્ષમાં કોઈ મૃત વ્યક્તિનું શ્રાદ્ધ કરવાનું ભૂલી ગયા છો અથવા કોઈની મૃત્યુ તિથિ જાણ નથી તો તેમનું શ્રાદ્ધ કર્મ આ અમાસ તિથિએ કરવામાં આવી શકે છે.

ઉજ્જૈનના જ્યોતિષાચાર્ય પં. મનીષ શર્માના જણાવ્યા પ્રમાણે માન્યતા છે કે કોઈપણ વ્યક્તિ જે આખા વર્ષમાં ક્યારેય શ્રાદ્ધ-તર્પણ કરે નહીં, જો તે લોકો આ તિથિએ શ્રાદ્ધ-તર્પણ કરી લે છે તો તેને બધી તિથિઓના શ્રાદ્ધ કર્મ સમાન પુણ્ય ફળ મળી જાય છે.

પિતૃ પક્ષમાં કોઈ મૃત વ્યક્તિનું શ્રાદ્ધ કરવાનું ભૂલી ગયા છો અથવા કોઈની મૃત્યુ તિથિ જાણ નથી તો તેમનું શ્રાદ્ધ કર્મ આ અમાસ તિથિએ કરવામાં આવી શકે છે.
પિતૃ પક્ષમાં કોઈ મૃત વ્યક્તિનું શ્રાદ્ધ કરવાનું ભૂલી ગયા છો અથવા કોઈની મૃત્યુ તિથિ જાણ નથી તો તેમનું શ્રાદ્ધ કર્મ આ અમાસ તિથિએ કરવામાં આવી શકે છે.

પિતૃ અમાવસુ સાથે સર્વપિતૃ મોક્ષ અમાસની કથા જોડાયેલી છે-
પ્રાચીન સમયમાં અગ્નિષ્વાત અને બર્હિષપદ નામના પિતૃદેવ હતાં. તેમની માનસ કન્યા અક્ષોદા હતી. અક્ષોદાએ ભાદરવા મહિનાની અમાસના દિવસે પિતૃઓને પ્રસન્ન કરવા માટે તપ કર્યું હતું. તપસ્યાથી પ્રસન્ન થઈને બધા પિતૃ દેવતા અક્ષોદા સામે પ્રકટ થયાં. તે સમયે અક્ષોદાનું સંપૂર્ણ ધ્યાન એક તેજસ્વી પિતૃ અમાવસુ તરફ હતું. અક્ષોદા તેને એકીટશે જોઈ રહી હતી, તેણે અમાવસુને કહ્યું, વરદાનમાં તમે મને સ્વીકારો, હું તમારી સાથે રહેવા ઇચ્છું છું.

અક્ષદાની આ વાત સાંભળીને બધા પિતૃ દેવતા ગુસ્સે થઈ ગયા. તેમણે તેને શ્રાપ આપ્યો કે તે પિતૃલોકથી પૃથ્વી લોક જશે. આ સાંભળીને અક્ષોદાને તેની ભૂલનું ભાન થયું અને તે માફી માગવા લાગી. ત્યારે પિતૃઓએ તેને કહ્યું કે તે મત્સ્ય કન્યા સ્વરૂપે જન્મ લેશે.

ભગવાન બ્રહ્માના વંશજ મહર્ષિ પારાશર તે મત્સ્ય કન્યાને પતિ સ્વરૂપમાં મળશે અને તેના ગર્ભમાંથી ભગવાન વેદ વ્યાસ જન્મ લેશે. તે પછી શ્રાપ મુક્ત થઈને તે ફરીથી પિતૃલોકમાં આવી જશે.

કોઈપણ વ્યક્તિ જે આખા વર્ષમાં ક્યારેય શ્રાદ્ધ-તર્પણ કરે નહીં, જો તે લોકો આ તિથિએ શ્રાદ્ધ-તર્પણ કરી લે છે તો તેને બધી તિથિઓના શ્રાદ્ધ કર્મ સમાન પુણ્ય ફળ મળી જાય છે
કોઈપણ વ્યક્તિ જે આખા વર્ષમાં ક્યારેય શ્રાદ્ધ-તર્પણ કરે નહીં, જો તે લોકો આ તિથિએ શ્રાદ્ધ-તર્પણ કરી લે છે તો તેને બધી તિથિઓના શ્રાદ્ધ કર્મ સમાન પુણ્ય ફળ મળી જાય છે

પિતૃ અમાવસુને પિતૃ દેવતાઓએ વરદાન આપ્યું-
બધા પિતૃઓએ અમાવસુના વખાણ કર્યા અને વરદાન આપ્યું કે તમારા સૌંદર્ય અને સ્ત્રી સામે પોતાના મનને ભટકવા દીધું નહીં, પોતાના સંયમ અને નિયમ ઉપર અડગ રહ્યાં, એટલે આજથી આ તિથિ તમારા નામથી અમાવસુ સ્વરૂપ ઓળખાશે. માન્યતા છે કે ત્યારથી જ આ દિવસ પિતૃમોક્ષ અમાસ તરીકે પ્રસિદ્ધ થયો છે.