દરેક વ્યક્તિ જાણે છે કે દેશના પ્રથમ વડાપ્રધાન જવાહરલાલ નેહરુએ પોતાની પુત્રી ઇન્દિરા ગાંધીને અસંખ્ય પત્રો લખ્યા છે. આ પત્રોમાં ઘરની કેટલીક વાસ્તવિક્તાઓ ઉપરાંત રાજકીય બોધપાઠ પણ હતા. કંઈક આ રીતે જ વર્તમાન કેન્દ્રીય નાણામંત્રી પ્રણવ મુખર્જીએ તાજેતરમાં તેમની પુત્રી શર્મિષ્ઠાને પત્ર લખ્યો છે.

આ પત્રમાં તેમણે તેમની પુત્રીને પોકેટમની માટે‘દલીલ સાથેની વાતચીત’કરવાની...

હું જાણું છું કે આવું વિચિત્ર શીર્ષક વાંચીને ઓછામાં ઓછા શિક્ષણજગત સાથે સંકળાયેલા લોકો તો જરૂર વિચારશે કે આ શું બકવાસ છે, પરંતુ એ બાબતને કોઈ નકારી શકે નહીં કે ૧૫ વર્ષ સુધીની ઉમરના મોટા ભાગના બાળકો દરરોજ સરેરાશ આઠ કલાક પોતાના ઘરથી બહાર એક એવી બિલ્ડિંગ કે જેને આપણે સ્કૂલ કહીએ છીએ, ત્યાં શિક્ષકોના ભરોસે છોડી દેવામાં આવે છે. કેટલાય દેશોમાં મોટી સંખ્યામાં બેબી સીટિંગ સેન્ર્ટસ બનાવવા...

મુંબઈની લોકલ ટ્રેનોમાં મુસાફરી કરતા યાત્રીઓને એક જાહેરાત વારંવાર સાંભળવા મળી રહી હતી. રેલવે પોલીસ ચેતવણી આપી રહી હતી કે કોઈ પણ અજાણી વસ્તુને અડકશો નહીં, તેમાં વિસ્ફોટક હોઈ શકે છે.

પોલીસ આ જાહેરાત વિપ્રોના એક કર્મચારીની બેગ સકુશળ પરત મેળવવા કરી રહી હતી. તે વ્યક્તિ પોતાની બેગ ટ્રેનમાં જ ભૂલી ગઈ હતી, જેમાં સોનાનાં આભૂષણો હતાં.

સંજય ધનંજય પાટિલ નામની આ વ્યક્તિ દસ તોલા...

હરિયાણાના પાણીપત જિલ્લામાં સ્થિત કુરાના જેવા નાનકડા ગામમાંથી નીકળી આઈઆઈટીનું શિક્ષણ હાંસલ કરવું એ અશોકકુમાર માટે સપનું સાચું પડ્યા જેવું છે ! લોકોની સેવા કરવા તઓ ભારતીય પોલીસ સેવામાં જોડાયા. હાલમાં તેઓ દિલ્હીમાં સેન્ટ્રલ રિઝર્વ પોલીસ ફોર્સમાં પ્રતિનિયુકિત પર પોતાની સેવા આપી રહ્યા છે.

કુમારનું પુસ્તક ‘હ્યુમન ઇન ખાકી’, જેમાં તેમણે એક આઈપીએસની કારકિર્દી સાથે...

આઠ વર્ષ અગાઉ જયારે સરકારે શિક્ષણના મૌલિક અધિકારના સંદર્ભમાં બંધારણમાં સંશોધન કરીને ૮૭૧૩ કરોડ રૂપિયાની જોગવાઈ કરી તો તેનો નેક ઉદ્દેશ્ય બિલકુલ સ્પષ્ટ હતો. સરકાર ઇરછતી હતી કે ૬ વર્ષથી માંડીને ૧૪ વર્ષનાં બધાં જ બાળકો શાળાએ જાય. આ વિચાર અંતર્ગત સર્વશિક્ષા અભિયાન નામની યોજના શરૂ કરવામાં આવી, જેમાં દર વર્ષે ૮૭૦૦ કરોડ રૂપિયા ખર્ચ થયો અને છેલ્લા ફાઇનાન્સિયલ યરમાં તો આ આંકડો ૧૩૦૦૦...

આખરે રેલ મંત્રાલયને એક વાત સમજાઈ કે મુસાફરોને ભોજન ઉપલબ્ધ કરાવતી તેમની પરંપરાગત પેન્ટ્રી કાર સેવા હવે વધારે કારગર નથી. તેનું વેચાણ સતત ઘટી રહ્યું છે, ખોરાકની બરબાદી થઈ રહી છે અને ભ્રષ્ટાચાર વધી ગયો છે. આ ઉપરાંત ખોરાકની ગુણવત્તાનું ઘ્યાન રાખવું સૌથી મોટો અભિશાપ બની ગયો છે.

આ અંગે તપાસમાં જાણવા મળ્યું કે ઓછામાં ઓછી ૧૮ ટકા પેન્ટ્રી કારનું સ્વરૂપ બગડી ગયું છે, જે કદાચ...

જોતમારી પાસે મહાનગરો કે વિકસી રહેલાં શહેરોમાં માર્ગના કિનારે થોડી ઘણી જગ્યા છે, તો તેને વેચવા માટે ઉતાવળ ન કરશો. વર્ષ ૨૦૧૩ સુધી રાહ જુઓ. ચાર્જિંગ સ્ટેશન રૂપે એક એવો વિકલ્પ તમારા દરવાજે ટકોરા મારશે, જેમાં ખૂબ તક મળી શકે છે. એક દાયકા અગાઉ જેના વિશે કોઈ કંઈ જાણતું નહોતું, આજે તે જ ઇલેક્ટ્રિક સાઇકલો ફેશન સ્ટેટમેન્ટ બની ગઈ છે.

શાંઘાઈના એક માર્કેટિંગ મેનેજર જિયાંગ રુમિંગ પાસે એક...

એક ટોઇલેટ કલીનર છે, જેને પ્રાઇમરી પેકેજિંગના હિસાબે શ્રેષ્ઠ ગણવામાં આવે છે. તેની બનાવટ કંઈક એવી રીતે કરવામાં આવી છે કે વ્યક્તિ તેની બોટલ સીધી પકડીને કિલનિંગ લિકિવડને ઉપર મોકલી શકે છે. કોર્પોરેટ જગતમાં એવું કહેવાય છે કે કંપનીનું કદ જેમ જેમ મોટું થતું જાય છે, તેમ તેમ તે ડિઝાઇન વિશે વિચારવાનું એટલું ઓછું કરી દે છે અને આ જ કારણ છે કે મોટી કંપનીઓ ડિઝાઇનના મામલે વધારે પ્રયોગો નથી કરતી....

આખરે આપણે ભાડે કઈ કઈ વસ્તુઓ આપી શકીએ ? પહેલાં લોકો મકાન, સાઇકલ કે અન્ય વાહન ભાડે આપતાં હતાં. ત્યાર બાદ કપડાં, લગ્નનાં વસ્ત્રો, પ્લેન (ક્રૂ સેવા સાથે) અને એટલે સુધી કે ભ્રૂણને ગર્ભમાં મૂકવા માટે ‘કૂખ’ પણ ભાડા પર ઉપલબ્ધ થવા લાગી છે. હવે એક દેશ દ્વારા અન્ય દેશોને જેલ પણ ભાડે આપવામાં આવી રહી છે!

જોકે પોતાને ત્યાં પડી રહેલા વધારાના કોઈ સામાનને ભાડે આપીને કમાણી કરવી એ ભાગ્યે જ યોગ્ય...

દેશની ફૂટવેર ઇન્ડસ્ટ્રી આવનારાં પાંચ વર્ષમાં અંદાજે બે ગણી વધી જશે. હાલમાં તેનું ટર્નઓવર ૧૧૯૦૦ કરોડ રૂપિયા છે. રિલાયન્સ ફૂટપ્રિન્ટ ૪૦૦ કરોડ રૂપિયાની પૂંજી સાથે દેશમાં પોતાના ૧૦૦ સ્ટોર્સ શરૂ કરવા જઈ રહી છે. હાલમાં તેના ૧૬ આઉટલેટ્સ છે. મહિલાઓની પ્રતિષ્ઠિત શૂ બ્રાન્ડ ‘કેટવોક’ના દેશભરમાં ૧૨૬ આઉટલેટ્સ છે અને તેની યોજના પોતાના આઉટલેટ્સની સંખ્યા વધારવાની સાથે સાથે પોતાના...

તમને ફિલ્મ ‘સારાંશ’માં અનુપમ ખેરનો મર્મસ્પર્શી અભિનય યાદ હશે, જેમાં તેમણે યુવાન પુત્રના નિધનથી તૂટી ચૂકેલા પિતાની ભૂમિકા ભજવી છે. ફિલ્મમાં અનુપમ મુખ્યમંત્રી સામે દુ:ખી થઈને કહે છે કે તે કોઈ વીડિયો કે રેફ્રીજરેટર નથી માગી રહ્યા, પરંતુ પોતાના મત પુત્રના અસ્થિ મેળવવા માગે છે.

મઘ્યપ્રદેશના ઉજજૈન જિલ્લામાં રહેતા નિવૃત્ત બેંક કર્મચારી એમએસ શ્રીવાસ્તવ સાથે પણ કંઈક આવી જ...

મેનેજમેન્ટ ફંડા

કેટલાક મહિના અગાઉ ફરિદાબાદ નગર નિગમે પોતાના વિસ્તારમાં કેટલીક સડકો નવી બનાવી. જેને કારણે ત્યાંના રહીશો બહુ ખુશ થયા, પરંતુ તેના બે અઠવાડિયાં બાદ ટેલિફોન વિભાગે નવી કેબલ લાઇન લગાવવા માટે રસ્તાઓ ખોદી નાખ્યા, જેનાથી તમામ રહીશોને મુશ્કેલીઓ વેઠવાનો વારો આવ્યો. ટેલિફોન વિભાગે રસ્તાની બંને બાજુ ખોદી નાખી.

રહીશોએ ટેલિફોન વિભાગ સિવાય સ્થાનિક તંત્ર સમક્ષ પણ...

જો દરેક કર્મચારી પોતાના બોસ સાથે સહમત થવા લાગે, તો વિચારકોની જરૂર જ નહીં રહે. આવી સ્થિતિમાં માત્ર સુપરવાઇઝર્સ અને એકિઝકયુર્ટસની ફોજની દરકાર હશે, જે નક્કી કરી શકે કે કામ યોગ્ય રીતે થઈ રહ્યું છે કે નહીં અને ત્યારબાદ પોતપોતાના ઘરે ચાલ્યા જાય. આ રીતે તેઓ પોતાનું કામ કરતા રહે અને મહિના કે અઠવાડિયા બાદ પોતાનું વેતન લઈ લે.

જોકે મોટી કંપનીઓમાં આ પ્રકારે કામ નથી થતું. એક ઉધમી જુદી...

વિશાળ ભૂભાગ પર માલિકી ધરાવતી રાજ્ય સરકારો પોતાની જમીનોના સંદર્ભમાં એક નવું વ્યવસાયી મોડલ અપનાવવાનું વિચારી રહી છે. આ વિચાર રસપ્રદ હોવાની સાથે સાથે દર્શાવે છે કે આ દુનિયામાં દરેક વ્યક્તિ કોઈ મહત્વની વસ્તુને એક વખત વેચીને કે તેને નિર્ધારિત સમયની લીઝ પર આપીને રકમ હાંસલ કરવાને બદલે તેનાથી સતત આવક હાંસલ કરવામાં વિશ્વાસ ધરાવે છે. એક સામટી આવકને બદલે આવકનો પ્રવાહ લાંબો સમય સતત ચાલુ...

કેટલાક દિવસ પહેલાંની વાત છે. એક દિવસ અમારી પાસે બે આટિર્કલ હતા, પરંતુ જગ્યા કોઈ એક આટિર્કલ માટે જ હતી. મારા સહકર્મીને બંનેમાંથી એકની પસંદગી કરવાની હતી. પહેલો આટિર્કલ એ વિશે હતો કે સુપ્રીમ કોર્ટ અંદાજે ૩૫૦૦ ફલેટમાલિકોને મોટી રાહત આપવા જઈ રહી હતી, જેમના આવાસ મુંબઈમાં વન્યભૂમિ પર બન્યા હતા. પરસેવાની કમાણીથી બનેલા ઘર તોડવામાં આવી રહ્યાં હતાં.

બીજો આટિર્કલ એક ફૂડ ફેસ્ટિવલ વિશે...

વિલ્મા રુડોલ્ફ તેમનાં માતા-પિતાનાં બાવીસ સંતાનોમાં વીસમું સંતાન હતી. ચાર વર્ષની ઉંમરે તેઓ ડબલ ન્યૂમોનિયા અને સ્કારલેટ ફીવરનો શિકાર થઈ ગઈ, જેને કારણે તેમનો ડાબો પગ લકવાગ્રસ્ત થઈ ગયો.

નવ વર્ષની ઉંમરે તેમણે પોતાના પગમાં લાગેલા ધાતુનાં બંધન દૂર કરી દીધાં અને તેના વિના જ ચાલવાનું શરૂ કર્યું. તેર વર્ષની ઉમરે પહોંચતાં સુધીમાં તો તેમની ચાલમાં એક લય આવી ગઈ, જે તબીબો અનુસાર એક...

જો તમે કોઈ ડિપાર્ટમેન્ટલ સ્ટોરમાં જાઓ તો ત્યાં તમને કબાટનાં ખાનાઓની જુદી-જુદી ઊંચાઈ જોવા મળશે. કોઈ ખાનું તમારી આંખના સ્તર સુધીનું હશે તો કોઈ તમારી કેડ સુધી આવતું હશે તો વળી કોઈ ખાનું તમારા ઘૂંટણ સુધીનું જ હશે.

કેટલીક કંપનીઓ પોતાની પ્રોડક્ટને આંખની સામે દેખાય તે રીતે મૂકવા માટે આ ડિપાર્ટમેન્ટલ સ્ટોર્સને વધુ માલ આપવાની લાલચ આપતી હોય છે. આવું એટલા માટે છે કે સામાન્ય રીતે...

ભૂતકાળમાં બે ઘોડા પર સવારી કરવી ખતરનાક કહેવાતું હતું. તે સમયે માનવામાં આવતું હતું કે તમે જે કામ કરી રહ્યા હો તેમાં જ પોતાનું ઘ્યાન કેન્દ્રિત કરો અને દરેક જગ્યાએ પોતાની હાજરી નોંધાવવાનો પ્રયાસ ના કરો, પરંતુ કેટલીક બાબતોમાં આ માન્યતા હવે ધીમેધીમે બદલાઈ રહી છે.

ગારમેન્ટ ઇન્ડસ્ટ્રીનું જ ઉદાહરણ લઈએ તો આજે રાજેશ પ્રતાપસિંહ અને અનામિકા ખન્ના જેવા ઉત્તમ ફેશન ડિઝાઇનરો...

લોકો હંમેશાં પૂછતા હોય છે કે ઉચ્ચ વર્ગના ગ્રાહકોને મોંઘી પ્રોડક્ટ વેચીને કેવી રીતે વધુમાં વધુ નફો મેળવી શકાય. જો દેશમાં દરેક ઉત્પાદક કંપની ફક્ત ઉચ્ચ વર્ગની જરૂરિયાતોને ઘ્યાનમાં રાખીને વિચારે તો માર્કેટિંગ ફક્ત આપણા દેશની સાત ટકા વસ્તી પૂરતું જ સીમિત થઈ જશે. તાજેતરમાં જ ફેવિકોલની એક હરીફ કંપનીના ડાયરેક્ટરે મને પૂછ્યું કે તેઓ પોતાના બજારનો આધાર ૧૦ ટકા જેટલો કેવી રીતે વધારી...

લાંબા સમય પહેલાં મેં એક ટીવી કાર્યક્રમ જોયો હતો. તે કાર્યક્રમમાં વિખ્યાત સરોદવાદક પંડિત બુદ્ધદેવ દાસગુપ્તા પ્રજ્ઞાચક્ષુ બાળકો સાથે વાતચીત કરી રહ્યા હતા. તે બાળકો તેમની પાસે ભારતીય શાસ્ત્રીય સંગીત વિશે જાણવા માગતાં હતાં.

સંગીતના આ મહારથીએ રાગ વિશે સીધું જ જણાવવાને બદલે કંઈક અલગ રીતે વાતની શરૂઆત કરી. પહેલા તેમણે સરોદમાંથી સુમધુર ઘ્વનિ કાઢીને વાતાવરણને હળવું બનાવ્યું....

કેટલાક સમય પહેલાંની વાત છે. ત્યારે ટેક્નિકલ દ્રષ્ટિએ અશોક લેલેન્ડ ટ્રક ટાટા કંપનીની ટ્રકની સરખામણીએ અનેક ગણી સારી હતી. જોકે તેમ છતાં તેનું વેચાણ કંઈ ખાસ નહોતું. અશોક લેલેન્ડની સરખામણીએ ટાટાની ટ્રક વધારે વેચાતી હતી. આવું શા માટે?

ટ્રકો કેવા પ્રકારની લોકો ખરીદતા હોય છે? સ્પષ્ટ છે કે ટ્રક એ લોકો જ ખરીદે છે, જેઓ ટ્રક પાસે એક મશીનની જેમ કામ લેવાનું ઇરછતા હોય છે. આ કારની જેમ નથી કે...

મેનેજમેન્ટ ફંડા એન. રઘુરામનઃ હાલમાં જ રાજકુમાર હીરાણીની ફિલ્મ ‘૩ ઇડિયટ્સ’ જોતી વખતે અનેક વિચારો આવ્યા. આ ફિલ્મ આજની હકીકતને બહુ સુંદર રીતે રજૂ કરે છે. ફિલ્મની વાર્તા એન્જિનિયરિંગના ત્રણ વિધાર્થીઓની આસપાસ ફરે છે, જેમને બળજબરીથી આ અભ્યાસ માટે મોકલવામાં આવે છે, જયારે તેમને કંઈક બીજું કરવું છે.

દરેક વ્યકિતના જીવનમાં કયારેક તો આવો સમય આવે જ છે, જયારે તેને નક્કી કરવું પડે છે...

મેનેજમેન્ટ ફંડા: તાઇવાનમાં પર્યાવરણ પ્રત્યે જાગરૂક એવા એક દંપતીએ અહીંયાં-તહીંયાંથી અખબાર એકઠાં કરીને ઘરમાં જ તૈયાર કરવામાં આવેલા બ્લેન્ડર દ્વારા તેની લૂગદી બનાવવાનું ચાલુ કર્યું. આ લૂગદીનો ઉપયોગ કરીને તેમણે એક સ્કૂલની નાનકડી ઈમારત તૈયાર કરી નાખી. આ વાંચીને તમને જરા આશ્ચર્ય થયું હશે. વાત જાણે એમ છે કે કનાડાઈ મૂળના જોન લેમોરી અને તેમની તાઇવાની પત્ની શેલી વુએ અખબારોના એક ટન...

વર્ષ ૨૦૧૦ એના આરંભથી જ લોકોની ખરીદશક્તિ વધારવાની લાલચો લઈને આવ્યું છે. એની સાથે સાથે રોજગારીની તકો માટે પણ ઉજળી આશાઓ ઊભી થઈ રહી છે. દાયકાઓથી બંધ રહેલી રાજ્ય સરકારની નોકરીઓના દરવાજા પણ આ વર્ષે ઊઘડી રહ્યા છે.

અમીર લોકો માટે ટોયોટા પ્રાઇસ, હ્યુન્ડઈ સેન્ટા એફઈ અને બીએમડબ્લ્યૂ ઇલેવન જેવી નવી આલીશાન પ્રીમિયર મોટરકારો છે, જે આ વર્ષે લોન્ચ થવા જઈ રહી છે. આ જ કારણે મને ભરોસો છે કે આ...

વર્ષ ૨૦૦૫માં ત્રીસ વર્ષીય અનિલ જોશી (જેમણે દસમું ધોરણ પાસ કર્યા બાદ ભણવાનું છોડી દીધું હતું) એક એકસ્પોર્ટ બિઝનેસ ચલાવતા હતા, જેનું ર્ટનઓવર અંદાજે ૧૦ કરોડ રૂપિયા હતું! ૨૬ જુલાઈના રોજ ત્રણ વર્ષ પહેલાં મુંબઈમાં વરસેલા અભૂતપૂર્વ વરસાદમાં ‘અફરાતફરી’ મચી ગઈ, ત્યાં સુધી તેમનું બધું સમુસૂતરું ચાલતું હતું.

ભીષણ વરસાદમાં ફસાયેલા જોશીએ સાત કિમી દૂર પોતાના ઘરે હિંમત હાર્યા વિના...